«Va anc mai vasia tanta neiv segl pass»

parter

DA GION NUTEGN STGIER / ANR

Schi vagn ena premaveira cun temperaturas ampernevlas è igl Pass digl Alvra puspe avert da chel taimp siva la sarada d’anviern. La raschung tgi chegl è betg anc uscheia è la lavegna sot igl ospizi (vart da Preda) tg’è betg anc neida oragiu, mianc cun sagliantar, cun esser la neiv schi compacta. Avant tgi chella lavegna vign betg oragiu resta igl pass saro.

Schi vagn en anviern «normal» ed ena premaveira cun miglras temperaturas tgi las davos emdas, alloura è igl Pass digl Alvra gio dadei avert alla fegn da matg. Da preschaint è chegl betg anc igl cass er schi era previa da darveir el gio igls 24 da matg e schi fiss ia tot tenor plan, oz venderde. Ossa spera igl uffezi da construcziun bassa da pudeir surdar igls 6 da zarcladour, damai avant Tschuntgesmas, igl pass puspe agl traffic siva tg’el è sto saro sur anviern scu adegna.

Antschet pi bod 
a rumager la neiv

Igl muteiv tgi igl uffezi da construcziun bassa ò antschet chest onn pi bod a rumager la neiv segl Pass digl Alvra dalla vart da Nagiadegna è la societad da reit da current «Swissgrid». Igl davos otgover 2018 ò igl orcan «Vaia» cupitgia quatter masts ed a curta vista è betg sto pussebel d’antschever cun la construcziun digls novs masts. Las davosas emdas è chegl dantant sto igl cass er cun la «Swissgrid» aveir access tar igl li cun rumager igl cantun aposta per ella la neiv segl Pass digl Alvra. Egn digls tschintg stradigns tg’è sto occupo cun la rumageda da neiv è Sergio Oswald da Puntraschigna. El è igl om digl rom schi sa tracta da far liber igl pass dalla neiv la premaveira.

Gio per la 28avla geda

Tanta neiv vegia el anc mai vaisa segl Pass digl Alvra, dei Oswald. Igls davos 28 onns seian bagn stos anvierns cun fitg blera neiv, pero tanta neiv scu chest onn vegia el anc mai vasia e gia da rumager segl pass tgi colliescha la Val Alvra cun la Nagiadegna. An singuls lis surpassava la neiv la maseira da set meters, manegia igl Engiadines. Ins dastga propi an veir senn duvrar igl pled «brutal» blera neiv, dei igl viceschef-stradign.

Cun en vehichel spezial

Per rumager la neiv on igls stradigns duvro 15 deis. Per la rumageda è nia fatg diever da dus fresas ed en vehichel spezial (Pneulader) cun ve ena fresa. Chel vehichel seia sto basigns cun aveir la neiv ena schi gronda otezza. Graztga agl vehichel cun ena fresa cun en bler pi lung bratsch u tgamegn è alloura sto pussebel da rumager la neiv er lò noua tgi las dus fresas vessan savia far pac perveia dalla massa neiv. Vetiers è nia tgi è adegna puspe do neiv, uscheia tg’ins veva igl amprem da rumager la neiv nova per ansomma rivar agl li da lavour.

La dumang bod

Deis cun temperaturas ensatge pi otas ins scumanzava cun rumager la neiv gio anturn las 04.00, dei Oswald. Vers mezde era alloura igl de da lavour a fegn. La raschung era igl grond prievel da lavegnas cun adegna neir pi tgod aint igl decurs digl de. I seia pero er do deis tg’ins vegia savia luvrar anfignen allas 16.00, manegia igl om da Puntraschigna. Tot tenor l’otezza dalla neiv e diraglia da chella era pussebel da rumager ella sen ena distanza d’angal 5 meters per de. An oters lis era alloura pussebel da fresar la neiv sen ena distanza da radond 20 meters, ò detg Oswald.