Commemoraziun cun in onn retard

Presentar Vic Hendry a Tuatschinas e Tuatschins – silmeins a quels en ina vegliadetgna empau avanzada – fuss purtau aua el Rein. El ei restaus en memoria sco magister a Selva, Camischolas e Sedrun ed il pli davos a Schaffusa, mo en emprema lingia sco vischin perschuadiu da Cavorgia. Vic Hendry ha denton era scret fetg bia e buca paucas da sias ovras ein aschi bein en memoria sco siu simpatic carisma. Sco scolast secundar eis el dil reminent daventaus successur a Camischolas da Sep Mudest Nay.

Renconuschius generalmein

Per si’ovra litterara e per ses gronds merets en favur dalla promoziun dil lungatg e dalla cultura romontscha ei Vic Hendry vegnius undraus 2001 cul Premi grischun da cultura. Sia lavur e siu operar ei denton era vegnius renconuschius d’autras instituziuns, pliras distincziuns dattan caparra persuenter. Raquens, romans, historias e poesias han attratg las queidas da leger da biaras e biars Sursilvans. Vic Hendry ha denton era furniu in tschuppel contribuziuns all’anteriura Gasetta Romontscha e pli tard a La Quotidiana. Siu stil da scriver ei e resta unics. El necrolog per Vic Hendry ella Quotidiana dils 16 da schaner 2015 scriva Arnold Spescha: «Tgi che vul saver dapli da Tia veta e mirar davos ils datums ed ils fatgs, duei leger «Cun l’auter a pèr» (Tschespet 62, 1991), sia autobiografia, scretta cun ina aviartadad e sinceradad surprendenta. El ei buca senuspius da mussar ses patratgs e sentiments, ei «sespogliaus» e ha mussau il bi e mitgiert, il legreivel e trest. Era sche quei ei stau riscus. Rasar ora ils sentiments ei ina resca.» La gliesta dallas ovras da Vic Hendry ei liunga – ina biala survesta da quella dat igl archivar tuatschin Tarcisi Hendry sin sia homepage. Ovras sco «Pieder de Pultengia», «Il fegl digl anticrist» ni «Ils Saracens vegnan» mo lu era «Passidas», «Batterdegls» ed «Il tuc dil zenn grond». Vic Hendry ha portretau biaras persunas ed ei adina era sefatschentaus dallas atgnadads tuatschinas, dalla genealogia dils Hendry ni era d’usits e tradiziuns.

«Fatg ina metamorfosa»

Tarcisi Hendry, igl organisatur dalla fiasta commemorativa a Sedrun, enconuscha fetg bein la veta e surtut era l’ovra da Vic Hendry. Sco scribent caracterisescha el el suandontamein: «En sesez ha Vic Hendry fatg aschidadir ina matamorfosa. El ei sesviluppaus d’in scribent conservativ ad in modern. Ins astga segiramein taxar el per in dils impurtonts scribents romontschs.» Tarcisi Hendry constatescha denton era: «Cun siu stil da scriver fetg agen e special eis el denton buca exnum populars. Cun siu scazi da plaids biars che semudregian. Per mei persunalmein ei siu stil denton in art – el sedifferenziescha claramein da quel d’auters auturs.» Sco scolast seigi Vic Hendry staus fetg stregns.

In act da commemoraziun

«Ils 18 d’uost 2020 eis ei stau 100 onns dapi la naschientscha da Vic Hendry e nus levan en sesez commemorar quei tierm igl onn vargau. Quei ei denton buca stau pusseivel pervia dalla pandemia. Per quei motiv essan nus sedecidi da far quei uonn», di Tarcis Hendry. Igl arranschament ils 20 da november 2021 vegn organisaus communablamein dalla vischnaunca da Tujetsch, il Forum cultural Tujetsch ed il Museum La Truaisch. Il program che vegn purschius ella halla da sport e cultura a Sedrun/Dulezi selai veser. Pliras persunas ein involvidas el di da commemoraziun. Aschia vegnan Beni Hendry, Ciril Monn, Tarcisi Hendry e Leci Brugger a preleger ord ovras da Vic Hendry ed Arnold Spescha vegn a relatar en in discuors enqual detagl ord la veta dil scribent che ha passentau ils davos decennis da sia veta cun sia famiglia a Schaffusa. Leu ha el dil reminent era dau scola secundara da 1960 entochen 1985. Alla fiasta da commemoraziun vegn mussau films davart Vic Hendry ed in’exposiziun da si’entira ovra e fotografias cumpletescha igl arranschament.