«Igl è bel da vegnir udì»

Sonda vargada ha gì lieu en il Museum d’art dal Grischun a Cuira l’avertura da l’exposiziun annuala d’artistas e d’artists grischuns. En quest connex vegn surdà gievgia proxima il terz premi d’art dal Grischun. Distinguì vegn quest onn l’artist da performanza ­Pascal Lampert da Sta. Maria en Val Müstair.

parter

Pascal Lampert è in da 12 artistas ed artists en l’exposiziun annuala en il Museum d’art Grischun che abitescha ni che deriva da la Ruman­tschia. Ed el è quel che ha, per uschè dir, l’exposiziun principala. Lampert è enconuschent sco artist da performanza. Quai vul dir, el è in artist che sa mova cun sias lavurs. El construescha objects da materials simpels sco butschins, spun­gias u sugas. En sia exposiziun en il Museum d’art Grischun mussa el quests utensils per l’emprima giada sco objects individuals en ina stanza. I sa tracta d’utensils che daventan sculpturas moviblas che fan ramurs sco instruments d’in orchester. Las ovras che sgriflan, sumsumeschan u schuschuran, èn tuttas drizzadas vers il podest dal dirigent, in podest ch’è vid. Ed uschia èsi chaussa dal public da surpigliar la rolla d’interagir cun ils objects.

FMR: Qua en il Museum d’art Grischun lavurais Vus per ina giada cun performanza en in ambient da museum. È quai ina nova experientscha?

Pascal Lampert: Il museum n’è per ventira betg in lieu ester per mai. Jau hai gia fatg differentas installaziuns en museums. Ma, per questa exposiziun èsi schon stà ina sfida da colliar mes objects vivs cun l’ambient da questa localitad. Cler, ins è natiralmain ussa quel che retschaiva il premi d’art Grischun e quai munta in obstachel dapli e che la sfida è pli gronda. Sut il stritg sun jau cuntent. Cun realisar las pussaivladads da seser a l’ur da l’exposiziun hai dà ina nova situaziun dinamica tranter objects e sutgas. Quai è stà la surpraisa positiva e nunspetgada. Quai che n’avess betg funcziunà, fiss stà da plazzar tut ils objects sin sochels alvs.

Normalmain giais Vus tranter il public cun Voss objects e betg il cuntrari. Jau ma regord d’in film, nua che Vus rudlavas in bu­tschin tras ina via d’ina citad e la glieud guardava plain mirveglias tge che capitia?

Jau emprov adina da crear ils messadis special­main per il lieu nua che jau fatsch insatge. Igl è fitg legher da guardar co il public emprova d’interpretar quai che jau fatsch. A Basilea hai jau per exempel imità sin via ina vusch d’in utschè. Quai ha dà reacziuns enorm differentas dal public. Quests experiments da s’inscuntrar directamain cun il public sin via èn fitg satisfacents e bels per mai. L’effect d’ina acziun da performanza è adina averta. Las conclusiuns èn er per mai ina surpraisa e quai è fascinant.

Tge muntada ha il Premi d’art Grischun per Vus?

Quai è per mai sc’ina arrivada sco artist en il Grischun. Jau abitesch dapi l’onn 2012 a Sta. Maria. La Val Müstair è daventada mia patria ed jau sun fitg superbi che mia lavur è visibla en il chantun Grischun. Igl è bel da vegnir udì era sco artist che producescha tuns e purtrets bufatgs e fins.

Fiss l’artist Pascal Lampert oz in auter artist, sch’el na fiss mai stà en il Grischun?

Gea cler. Las muntognas e la Val Müstair han influenzà fitg mia lavur ed uschia er ils resultats. Per exempel tut quai che jau hai fatg cun ils tuns da l’aua per lung il Rom, il flum principal da la Val Müstair. L’aua è daventada ina lingua per mai ed ils messadis da l’aua vuless jau dar vinavant a mes public.

Quai èn ils artists da l’exposiziun annuala

Remo Albert Alig, Mirco Baselgia, Flurin Bisig, Fadri Cadonau, Urs Cavelti, Silvie Noemi Demont, Andriu Deplazes, Joachim Dierauer, Menga Dolf, Gian Häne, Chris Hunter, Monica Ursina Jäger, Andrina Keller, Kollektiv Piera Buchli und Luc Insenschmid, Lea & Adrian, Maude Léonard-Contant, Zilla Leutenegger, Catrin Lüthi K, Gaspare O. Melcher, Florio Pünter, Ines Marita Schärer, Thomas Schatz, Esther Schena, Anita Semadeni, Gion Signorell, Flurina Sokoll, Olga Titus, Andrea Francesco Todisco, Regula Verdet-Fierz, Not Vital, Bettina Wachter, wiedemann/mettler, Romano Zaugg, Dominic Zehnder.

Grischun

In sguard sin l’art grischun

Da 138 artistas ed artists ch’èn s’annunziads a l’exposiziun annuala en il Museum d’art dal Grischun ha ina giuria resguardà 36. E da questas e quests èn 12 artistas ed artists domiciliads u derivan da la Rumantschia. Sonda passada è stada la vernissascha da l’exposiziun annuala en il Museum d’art a Cuira. Quell’exposiziun cuzza fin ils 30 da schaner 2022. En il rom da l’exposiziun annuala e tradiziunala vegn surdà il Premi d’art Grischun. Quest onn vegn undrà l’artist Pascal Lampert che abi­tescha dapi prest 10 onns a Sta. Maria en Val Müstair. Pascal Lampert po preschentar ina part da sias lavurs en ina exposiziun speziala en il Museum d’art. E davart sia ovra da performanza artistica è vegnì edì in cudesch. (fmr/mg)