Ia va nom Panetone e chegl vo bagn cugl taimp da Nadal

Columna

parter

Igls prenoms igls pi favorisos igls davos onns per mattatschs an Svizra èn stos Noah, Liam e Matteo. Er igls oters noms sensom la glista èn curts e bungs cun ena clera tendenza tar noms taliangs. Ma er divers noms rumantschs èn represchentos anc dètg bagn: Ursin, Corsin, Gian, Andri e Flurin.

Ena tendenza generala èn er stos noms dobels scu Gian Luca, Marc An­drea, Gian Carlo e dalla vart rumantscha Men Laurin u Gian Andri.

Noms dobels vevan eneda tradiziun an tera rumantscha. Ainten tot igls idioms davent da Gion Gieri an Surselva sur Giatgen Mitgel an Surmeir anfignen tar Jon Domenic an Nagiadegna. Ea, er an Surmeir eran noms dobels dètg derasos: Gion Giatgen, Sep Antona, Gion Franzestg, Mitgel Gisep, Tona Maria, Gion Mateias, Gion Pol e Pol Antoni etc.

Chels noms dobels tradiziunals èn pero sen svaneir. Ed igls possessours da chels tgi portan anc chels noms totgan tigls semesters avanzos. Oz dat strousch anc ensatgi en tal nom ad en mattatsch.

Ia sung digl reminent er anc egn da chels possessours dad en nom dobel: Peder Antona. Vot deir tg’ia sung er egn da chels. Ossa vaia survagnia en oter nom: Panetone. Gl’è betg en nom dobel, ma tuttegna en lung. Igl sulet tgi el ò communabel cugls noms moderns è tgi el ò derivanza talianga.

Cun raschung nirossas ossa a sa dumandar schi ia seia banduno da tot igls sontgs e tge muntada tgi chella midada curiousa digl nom vegia. Ia sa angal az deir tant tgi ia sung an chel cass cumplettamaintg innocent. Igl culpant è en mattatsch tgi veva lez mument treis onns. Ossa ò el set. El sez porta en nom modern e curt scu tgi totga: Noe.

Bung. Ena sonda avant giantar è Noe, igl mattatsch da treis onns, rivo cun sies bab tigl aperitiv ainten l’ustareia da vischnanca. Ve dalla meisa radonda. Vers mezde èn al­loura tots ias vers tgesa a gian­tar. Er Noe cun sies bab. La mamma ò lia saveir digl sies fegl tgi tgi seia anc sto ad aperitif. Noe ò chinto se igls noms da chels tgi el cunascheva. Tranter oter ò el er numno Panetone. Managea ò el me. El veva bagn gio santia igl mies nom, ma propi andamaint veva el betg igl tignia. U angal circa. E Panetone tunava en po sumigliant. Igl bab era nia dad erueir tgi chest Panetone stueva esser ia. Siva da chegl va ia nom Panetone per Noe e per sia sora Lia er. An sasez en bel nom. En po doltsch cun tants fretgs caramelisos e polvra da setger. Ma fitg adatto per igl taimp da Nadal.


Peder Antona Baltermia da Salouf è stà passa trais decennis redactur responsabel da la Pagina da Surmeir.