Tut pacific cun skis da lenn e buna luna

La Gruppa da nostalgia da Tujetsch ha attratg la sonda vargada l’attenziun sillas pistas el territori dalla Skiarena Andermatt-Sedrun. Ver 30 umens e dunnas, vestgi cun caultschas da carpun, rassas liungas ni era vestgi tut schic, sco ils hosps d’unviern da pli baul, han conquistau las pistas cun skis da lenn, sliusas e buna luna.

parter

Suenter dus onns pausa ha la Gruppa da nostalgia da Tujetsch gudiu dublamein la sentupada tradiziunala sillas pistas da Sedrun. Dapi biars onns s’entaupan denter 30 e 40 persunas mintgamai la damaun alla staziun a Sedrun. Ina sonda dil mars van ei gl’emprem cul tren sil pass dall’Alp­su per far la tura cun skis ni sliusa en­tochen a Dieni. Secapescha drova l’en­tira truppa adina puspei pausas, sin pista ed ellas ustrias sper pista. Igl ei in bi mirar sin quels umens cun capetschas da zoclas sco lur tats ni forsa perfin cun capialas sco ils basats. Las giuvnas han tarscholas sco lur basattas e rassas liungas, pauc cumadeivlas per ir cun skis. Aschia ein ils nostalgichers ils stars sillas pistas ed adina puspei han ei da semetter en posa per schar fotografar d’auters skiunzs ni era ensemen cun lezs.

Skis da passsa 100 onns

Secapescha han buca tuttas e tuts che van quei di culla Gruppa da nostalgia sin tura igl equipament corrispundent. Ils organisaturs dil di da nostalgia, Marc Graf e Sandro Muscas, han denton in brav depot da skis e vestgadira. Aschia sa tut tgi che ha tschaffen separticipar. «Il venderdis sera avon la sentupada repartin nus mintgamai il material a tals e talas che han buca sez igl uorden», declara Sandro Muscas. Ei tegnien adina puspei aviert ils egls sch’ina casa veglia vegni rumida ni in clavau ed era en brockis hagien ei gia anflau flotta rauba per la gruppa. Ils skis ils pli vegls che la gruppa posseda, han in bul da 1890 silla ligiadira. Quels han secapescha negins urs e quei lubescha buca da far gronds trics sin pista.

Stil tenor material

La finamira dalla sentupada dalla Gruppa da nostalgia da Tujetsch ei semplamein quella da guder communablamein in bi di e star da cumpignia. «Igl ei bi da seveser cun tips che fan era bugen enqualga enzatgei auter che mo il normal», di Sandro Muscas ch’ei dalla partida dapi ch’el ei vegnius ord scola. Dumignar ils skis vegls damognien tut quels e quellas che sappien ir cun skis, ei seigi semplamein d’adattar il stil al material. «Igl ei d’avantatg sch’ins ha aunc empriu dad ir cun skis grads e buca cun da quels da carving», conceda el ed aschunta ch’ei seigi bi da far l’experientscha, da veser e sentir co ils antenats mavien cun skis. «Cun skis da lenn eis’ei aunc da luvrar. Ins sto alzar ils skis per semanar. Mo scher en e schar trer sco cun quels da carving funcziuna buc. Ina ga ch’ils skis ein mess ella dretga posiziun tegn quei denton», declara el e ri. Da Val Val giu ve­gnien quels che laschien ir il spert giudem silpli tochen amiez la planira. Il rest entochen tier la sutgera seigi dad ir a pei.

Dabia tgiladas

Sco Sandro Muscas conceda, ha el buca giu mal ils muscals l’auter di. Enzacontas nodas cotschnas hagi ei perencunter dau pervia dils calzers vegls dall’armada: «Quels calzers ein fetg buns per ir cun skis, buca memia aults ed ei tegnan bein vid la ligiadira.» Enzacons hagien era giu en calzers che stevien buc aschi bein e lu balluchi tut empau pli fetg e la stabilitad sils skis maunchi. Aschia ni aschia – enqual tgilada han probablamein tuts dalla gruppa fatg la sonda vargada e quei s’auda tier. Secapescha ch’il resti da pli baul vegneva lu pli e pli bletschs e la sera ein tuts stai bi leds da finalmein saver sescumiar per festivar vinavon la «Nostalgia Tujetsch» entochen viaden ella notg