Tranter pachets da Nadal e chitos –ena tura cun Andrin Brenn

Mintgign an Surses e Val Alvra cunascharo el – el an mintga cass canoscha mintgign. Brevs e pachets: chegl è igl mintgade digl pot Andrin Brenn (23). Cun las sias turas tras la Val Alvra e Surses na porta el betg angal la posta, mabagn er en’ureglia averta. Durant igl taimp da Nadal crescha la sia lavour massivamaintg, ena lavour tgi vigna savens sotstimada. La FMR ò accumpagnea igl pot da Surmeir durant egna dallas sias turas da Nadal.

parter

«Per igl bambign, ainten tschiel 7, 7477 tschiel.» Igl nomer postal da chella brev fiss ansasez chel da Filisour. La cuverta cun la sia scritgira d’unfant è egna da tschents brevs tg’èn arrivadas ozandumang cugl camiun. A Casti, aint igl local dalla Posta rigia atmosfera da concentraziun. Igl è la dumang las 5.50 e tot funcziunescha scu ainten en furmiler: tschintg pots e potas sortan brevs, pachets e gasettas per la Val Alvra. Andrin Brenn (23) surpeglia oz la tura 1: Stierva, Mon, Salouf, Surava. Egna dallas sias turas prefereidas: «Cun discorrer rumantsch ma sainta fitg colliia cun chellas vischnancas.»

Dus secundas per brev

Carschia se è Andrin Brenn a Pratval, pero bab e mamma èn uriunds dalla Val Alvra, uscheia tg’è nia ruschano rumantsch a tgesa. Avant quatter onns ò el termino igl amprendissadi tar la Posta a Tusang. Da davantar pot na seia betg sto en «semi d’unfant», mabagn vegia sia sora pi viglia gio luvro tar la Posta ed antras en sondadi vegia el catto plascheir.

La lavour digl pot scumainza cun sorteir. «Mintga brev stò neir messa aint igl dretg tgoz dalla casada per ordinar ellas siva tenor la mia tura», explitgescha Andrin Brenn. «Chegl pretenda concentraziun, schi te fast en sbagl, stost turnar.» Strousch dus secundas dovra el per mintga brev. «Pinavant stost dar adatg da metter aint igls dretgs tgozs igls Giatgens, igls Sonders u igls Baltermias, da chels dattigl blers. Chegl at capeta angal eneda.»

500–600 pachets

Sper Casti cun las sias tschintg turas an Val Alvra (1 495 casadas) totga er Savognin cun las sias quatter turas an Surses (1 303 casadas) tar igl post tgi Kevin Kendlbacher magna ansemen cugl sies substitut Andrin Brenn. Chels deis on els staschung ota: «Pigl mument vainsa igl dobel digls pachets», dei Kevin Kendlbacher. Tranter 600 e 700 pachets vignan sortias, scanos e cargeas oz aint igls quatter autos. Ed oz è er anc mesemda: tot chegl tg’è nia pusto online la fegn d’emda è arrivo a Casti. «Per cletg n’ègl betg anc tanta neiv», cloma Andrin Brenn da davos.

Er schi igl domber da brevs è, tenor indicaziuns da La Posta, sa redutgia per 50 % igls davos diesch onns, crescha igl domber da pachets cuntinuadamaintg. Galaxus, Brack, Amazon, Zalando e Temu èn igls «bestsellers». Vetiers vignan er pustaziuns da magliaretschs da Coop e Migros. «Savens dei la gliout: ‹Ah tge, chegl vign cun La Posta?› Ed alloura schainsa: ‹Ea, nous purtagn prest tot.›», dei Kevin Kendlbacher. El rachinta da mobiglia, pignouls da Nadal e perfign ena pala d’en tgavatera tg’els vegian gio furnia.

Er basigns da baterladas

Las 8.15, cun en retard da 15 minutas e cun sustign digls sies collegas è igl auto dad Andrin Brenn finalmaintg cargea per ena part dalla sia tura. «Nous gidagn l’egn l’oter e chegl è er igl bel ve dalla lavour.» Er schi el ò oz daple pachets tgi schiglio, resta la tura tgi cumpeglia digl reminent 363 casadas, la madema per Andrin Brenn ed i na dat er betg daple persunal. «Deadlines» dattigl per spediziuns express anfignen las 9.00 u las gasettas digl de tgi ston neir reparteidas anfignen igl pi tard las 12.30. «E tuttegna ta grittaintas, schi te turnas a Casti scu davos», dei el cun en reir.

«Oh, oz è anc cò nign, schiglio spetgigl magari gio sen la posta», dei Andrin Brenn cura tg’el arreiva davant la buteia a Stierva. Igl è l’unica vischnanca cun ena rimnada centrala dallas tgaschas da brevs. Cun tempo enorm amplanescha igl pot igls tgozs. Igls pachets surdat el alla vendadra ainten buteia. Ena curta baterlada e la tura cuntinuescha a Mon.

«Igl contact cun la gliout am plai bagn. Savens scontras er gliout tgi ò magari basigns d’ena baterlada.» Uscheia er oz, ena donna rachinta digls sies problems cun la sanadad ed igl termin cugl medi tgi la spetga. «Chegl totga vetiers, ia tedl, pero cun ena distanza professiunala.»

Regals da Nadal pigl pot

La sia tura da stgaffetta tar stgaffetta a Mon cuntinuescha. En pêr meters cugl auto, en stop, reparteir brevs e pachets e cuntinuar. «Ia va anc ena marenda per vous», cloma ena donna. Cun anschign fila Andrin Brenn cugl sies «Caddy» mellen anavant ed anavos tras las giassas. «Schi te na sast betg anc eir anavos cun auto amprendas chegl igl pi tard cò.»

Ena donna ferma anc igl auto digl pot. «En pitschen regal da Nadal.» Dus tschigulattas ed ena cuverta (cun 100 francs!) surdat ella ad Andrin Brenn. «Chegl am plai. Gist durant igl taimp da Nadal survagnign nous blers regals tgi deponagn alloura giu Casti per tots.»

Igl avantmezde s’avanza, cura tgi Andrin Brenn contanscha Salouf. «Er schi te vot betg dar tiers, ma te ta mettas schon sot squitsch. E blera gliout sotstema la nossa lavour e quanta concentraziun tg’è dumandada. Purtar la posta chegl vei or schi simpel.»

Er oz stò Andrin Brenn turnar enqualgedas perchegl tg’el na ò betg sortia bagn. E naturalmaintg vegia er igl esser pot varts negativas: reclamaziuns e l’ora – cunzont plievgia e neiv – possan esser sfeidas. Cun la fardaglia scu oz vegia el pi paca fadeia. «Er sch’ia preferesch 25-30 grads.»

Cartas vignan scretgas anc adegna

Las 12.00 è igl auto dad Andrin Brenn veid. Avant tgi carger a Casti igls davos pachets per Surava dattigl ena curta pôssa ainten la centrala a Casti cun en traclo ed ena bavronda. Igl pot metta la davosa tgargia aint igl sies auto – tranter oter quatter chistas cun magliaretschs da Coop.

Gist ossa avant Nadal seigl schon fitg strantg, uscheia tgi el na vegia betg ple basigns d’ena «runda da jogging» siva la lavour. «La seira ist tras. Pero cun tot chels pachets sast far en plascheir alla gliout e chegl è bel.» Marveglias tge tgi sa catta liaint na vegia el betg. Ed Andrin Brenn tradescha, tgi vignan er anc adegna scretgas cartas da Nadal, schi er pitost dalla generaziun pi viglia.

I spetga anc lavour da biro

Precis las 13.00 terminescha Andrin Brenn la sia tura a Casti. «Schiglio ast quatter ouras, da Nadal ast tschintg.» I spetga anc enqualtgi lavour da biro per Andrin Brenn, per exaimpel respediziuns. Tranter chellas alloura betg d’amblidar la brev pigl bambign. Andrin Brenn ed igl sies team tarmettan da chellas brevs aint igl Tessin – ena centrala, noua tgi tot las brevs pigl bambign vignan raspundeidas. «E vers las 16.00 vaia alloura seira sontga», dei Andrin Brenn.