200 ons via dal Stelvio
Quista fin d’eivna es statta ill’insaina da la via dal Stelvio. Numerus giasts da la Val Müstair, il Tirol dal Süd e la Lombardia han festagià insembel il 200avel «cumplion» dad üna da las plü bellas e cuntschaintas vias panoramicas alpinas.
Puncts culminants da las festivitats sun stats, sco cha’l comitè d’organisaziun ha scrit in sia comunicaziun als mezs d’infuormaziun, ün cortegi e l’act festal ufficial in dumengia, ils 6 lügl 2025. A quel han tut part il president da la regenza grischuna Marcus Caduff, il Landeshauptmann dal Tirol dal Süd Arno Kompatscher, il president da la provinza Sondrio Davide Menegola e l’assessur regiunal da la Lombardia Massimo Sertori. Preschaintas d’eiran eir rapreschantantas e rapreschantants dals cumüns cunfinants, dal Cumün da Val Müstair la presidenta Gabriella Binkert Becchetti, da Bormio la presidenta Silvia Cavazzi, da Stilfs il president Franz Heinisch e da Prad il president Rafael Alber.
Collavuraziun sur cunfin
«Per nus Svizras e Svizzers es la via dal Stelvio e natüralmaing eir il Pass da l’Umbrail üna colliaziun directa culla Lombardia e cul Tirol dal Süd», ha dit Marcus Caduff, ch’in quist sen saja la festa cumünaivla sül Stilfser Joch ün’expressiun da la collavuraziun e la convivenza sur cunfin. Gabriella Binkert Becchetti, ella presidiescha eir la Regiun Engiadina Bassa e Val Müstair, ha dit cha’ls trais pajais discuorran bainschi differentas linguas, «ils bsögns e las sfidas sun però dapertuot sumgliaints». Chi saja perquai important da sviluppar cumünaivelmaing strategias chi resguardan ils interess da tuot las trais regiuns cunfinantas.
Dal passà i’l avegnir
La via dal Stelvio es gnüda fabrichada in be tschinch ons, dal 1820 fin al 1825. Cun sias 82 stortas e 6 tunnels significhaiva la construcziun da quista via da seis temp ün capo d’ouvra. Hozindi attira quista via otalpina istorica a visitaduras e visitadurs da dalöntsch e dastrusch. Dürant il davomezdi han las persunas preschaintas pudü admirar üna vainchina da veiculs istorics e giodair buntats culinaricas dal Tirol dal Süd, la Lombardia e la Svizra. Fingià in sonda d’eira statta la via dal Stelvio lö per ün inscunter: Var 150 oldtimers cun raritats sco il «Silberpfeil-Rennwagen» da l’on 1934 o il «Alpensieger» dal 1913 d’eiran da la partida.
Gust da leger dapli?