Agricultura denter 
massa e marti

da Martin Cabalzar

Cun ses survetschs multifars e multifuncziunals ei l’agricultura svizra vinavon ina ferma petga pil beinstar e beinesser dalla Svizra. Ella proveda buca mo la populaziun cun vivonda d’aulta qualitad, ella tgira era la cuntrada e contribuescha al manteniment dallas resursas naturalas e garantescha la colonisaziun decentrala. Per las regiuns muntagnardas ei l’agricultura schizun da muntada existenziala. Risguardond sia eminenta funcziun publica ei in sustegn finanzial substanzial dil stadi giustificaus.

Aschia procura il stadi per favoreivlas cundiziuns per la producziun e la vendita da products agrars. Plinavon remunerescha el las prestaziuns dall’agricultura per la tgira dalla cuntrada ed en favur dil cuminetel cun pagaments directs. Sut quei tetel sustegn el era il nez persistent dallas resursas naturalas ed ina producziun adattada agl animal. La confederaziun ha denton era l’incumbensa da procurar per in svilup socialmein cumporteivel e promover la perscrutaziun scientifica e la cussegliaziun. Ella regla era la protecziun dalla flora ed il diever dils mieds da producziun. E quei tut lai ella custar bunamein quater milliardas ad onn.

E malgrad quei sustegn vivan ils purs buc ella tiara dalla cucagna. Lur dis da lavur ein savens liungs e lur lavur magari stentusa. Enstagl da saver esser veritabels purs suverans ed interprendiders vegnan els denton degradai adina dapli a hortulans e cunzun a birolists.Per saver ademplir tut las pretensiuns statalas ston els impunder bia temps e gnarva. La politica agrara ei oz in veritabel spessom da paragrafs cumplicai. Profitar profiteschan buca mo ils purs, ina buna part sespiarda la finala en birocrazia ed en menaschis posteriurs. Denton era il mistregn indigen profitescha. Las subvenziuns agraras han pia numerus profitunzs.

martin.cabalzar@somedia.ch