Zernez cun plazza da cumün digitala

(anr/fa) La convivenza a Zernez e fracziuns dess gnir plü attractiva e la partecipaziun plü simpla. Sper ils cumüns da Haldenstein e Surses introdüa in Grischun eir Zernez la sporta nomnada «plazza da cumün digitala». D’incuort ha introdüt il cumün da Zernez cun sias fracziuns Brail, Susch e Lavin üna nouva sporta. La «plazza da cumün digitala» es üna plattafuorma accessibla pellas abitantas e’ls abitants dal cumün, per societats, instituziuns, mansteranza e turissem. «Sco cha’l nom disch es quista plattafuorma ün pa sco chi d’eira plü bod la plazza davant il bügl», disch Emil Müller, il president cumünal da Zernez, «sco pro’l bügl s’haja eir qua la pussibiltà da discuorrer l’ün cun l’oter, comunichar alch o render attent ad alch oter.» In Grischun ha introdüt Haldenstein quista plattafuorma e bainbod, a la fin dal mais, fa quai eir il cumün Surses. La plazza da cumün digitala ha s-chaffi la firma Crossiety da Thalwil. Joel Singh chi maina la comunicaziun e’l marketing da quista firma e chi’d es commember da la direcziun preschainta la plattafuorma.

Fundà per render visibel il 
potenzial chi exista in cumün

«Nossa firma es ün ‘startup’ da Thalwil, fundada da Steffen Meister e Patrik Elsa chi deriva da Haldenstein», declera Singh, «els han gnü l’idea da s-chaffir üna plattafuorma digitala, üna rait locala chi dess promouver e render visibel il potenzial chi exista i’l cumün ed illa regiun.» Davo avair discuss cun presidents da cumüns, da societats in cumün sco eir cun abitantas ed abitants in quels han els defini quatter intents principals: Meister ed Elsa s’han dumandats co chi’s pudess trar a nüz las tecnologias digitalas per promouver la vita sociala tanter ils vaschins. «Ün’otra dumonda d’eira co chi’s pudess ragiundscher da maniera immediata digitalmaing als abitants ed a las abitantas e quai culla pussibiltà da far ün dialog, üna discussiun.» Lur plattafuorma nu dess concurrenzar, «ma blerant rinforzar», tuot las gruppaziuns in cumün, societats, mansteranza e gruppas d’interess: Sülla plattafuorma pon quellas as preschantar meglder i’l cumün e comunichar lur sportas ed arrandschamaints. Il quart intent pertocca a tuot ils abitants.

Per cha la vita nu 
dvainta massa anonima

«La vita cumünala dvainta, eir pervi da la digitalisaziun, adüna plü anonima», cuntinuescha Singh, «suvent as lavura in ün oter lö co chi s’abita.» Perquai, in Grischun però eir causa las fusiuns cumünalas, nu’s cugnuoschan ils abitants i’ls singuls quartiers, resp. las singulas fracziuns d’ün cumün plü uschè bain sco plü bod. Culla plattafuorma da Crossiety po la glieud gnir colliada meglder, eir sch’ella nun abita illa stretta vicinanza. «La plattafuorma nu spordscha be l’infuormaziun d’arrandschamaints, nouvas dal cumün ed oter plü, ella dà eir la pussibiltà da far dumondas e retscherchas», manzuna’l ed illustrescha quai cun ün exaimpel capità in ün cumün da la Turgovia: «La stà passada vaiva dumandà üna duonna giuvna schi existiss qua l’interess per üna butia da frütta e verdüra chi spordschess ils prodots sainza tils pakettar in plastic e chartun. Blera glieud ha reagi da möd positiv, uschè ch’ella ha drivi la butia.» Ün oter servezzan cha la plattafuorma spordscha es l’occasiun da scriver schi’s less regalar alch, sco p. ex. büschmainta d’uffants, o schi s’ha pers alch. Ils abitants pon lura annunzchar schi san nouvas. «Quists servezzans sun importants pella convivenza», accentuescha Singh, «uschea s’imprenda la glieud a cugnuoscher, la vita dvainta main anonima.»

Cumanzà bain a Zernez

Sco cha Müller disch sun fingià diversas gruppas preschaintas sülla plazza da cumün digitala: «Ils commembers da quellas societats e gruppaziuns pon rimplazzar uossa lur gruppas chi vaivan ils mediums socials tradiziunals e far adöver da la nouva plattafuorma digitala», declera il president da cumün, «las abitantas e’ls abitants chi fan quai nun han da pajar inguotta per quist nouv servezzan.» Chi hajan be da s’annunzchar sülla plattafuorma, «lura survegnna in avegnir las infuormaziuns da lur societats, dal cumün, dal turissem e d’oters sün lur telefonin, lur tablet o lur computer a chasa.» Müller manzuna cha’l cumün da Zernez haja introdüt quista sporta, la plazza da cumün digitala, per ün temp da prouva da trais ons: «Schi vain fat adöver d’ella tilla mantgnaina eir in avegnir.»