Quants lufs han insumma plaz?

«Quants lufs han plaz en il chantun Grischun?» Quai ha il deputà Reto Crameri (Center, Alva­gni) vulì savair dal cusseglier guvernativ e schef dal departament d’infrastructura, energia e mobilitad, Mario Cavigelli. Reto Crameri è in da sis deputads ed ina deputada che han nizzegià l’ura da dumondas dal venderdi passà en il Cussegl grond per tematisar il luf. Principalmain per savair da la regenza grischuna dapli da la strategia co dumagnar ils problems chaschunads dad ina populaziun creschenta da lufs.

Almain 17 trieps en l’entira Svizra

In dumber acceptabel da lufs ubain da trieps da lufs per il chantun Grischun n’ha il cusse­glier guvernativ betg vulì definir. El ha dentant regurdà a las explicaziuns da la Kora – ina instituziun che perscrutescha il cumportament dals animals da rapina en la cuntrada culturala svizra. «Jau enconusch il dumber da trieps definì da la Kora per l’entira Svizra», ha Mario Caviezel explitgà avant il Cussegl grond. «Bainprest  ha il chantun Grischun cuntanschì persul il dumber da trieps da lufs che la Kora ha postulà per l’entira Svizra.» En il rapport dal fanadur 2020 da la Kora scriva l’organisaziun da 125 trieps da lufs necessaris en l’entir spazi europeic da las Alps per segirar l’existenza dal luf a lunga vista. Per l’entir intschess alpin svizzer inclus il Giura discurra la Kora da 17 trieps da lufs necessaris per segirar l’existenza da quest animal da rapina. Tenor las enconuschien­tschas uffizialas vivan 11 trieps da lufs en Svizra e da quels sis en il chantun Grischun.

Il luf chaschuna problems

Quella concentraziun da lufs chaschuna problems en il Grischun. Problems che creschan, sco ins ha pudì udir tant da las dumondas sco nà da las respostas dals cussegliers guvernativs Mario Cavigelli e Marcus Caduff. En la resposta drizzada al deputà Reto Crameri ha Mario Cavigelli regurdà ch’ils chantuns da muntogna discuteschan sur da dumbers da lufs che sajan anc da responsar ed acceptabels per ils umans che vivan en quest intschess. La Kora da sia vart pretenda ina tala discussiun tranter tut ils pajais da las Alps. I fetschia pauc senn da far talas discussiuns mo en singulas regiuns – era perquai ch’ils lufs èn fitg mobils e surmuntan grondas distanzas.

Activar la clausula da polizia

Per il mument sa concentreschan las stentas dal chantun Grischun sin dumagnar las sfidas en­taifer ils agens cunfins e da reglar ils trieps da lufs. «Ma las cumpetenzas ed il spazi d’agir dal chantun èn limitads», sco quai che Mario Cavigelli ha accentuà pliras giadas venderdi en il parlament. «Sche necessari vegn il chantun a far diever da la clausula generala da polizia.» La clausula lubescha d’intervegnir, sche corp e vita da l’uman èn periclitads.