Tujetsch ha fatg il pass digital
Biaras vischnauncas grischunas porschan dapi in ni dus onns la pusseivladad d’inoltrar la lubientscha da baghegiar a moda digitala. La plipart dallas vischnauncas lavura cun in sistem mess a disposiziun digl Uffeci cantunal dalla planisaziun dil territori. Il menader digl Uffeci da baghegiar dalla vischnaunca Tujetsch, Simon Caduff ei satisfatgs dalla via digitala.
Tgi ch’inoltrescha ina damonda da baghegiar ella vischnaunca da Tujetsch, sa far quei a moda electronica via la plattafuorma e-bau. E sco quei ch’igl schef digl Uffeci da baghegiar, Simon Caduff tradescha, vegnan gia 85 % dallas damondas en vischnaunca inoltradas sin via digitala. «Nus essan fetg satisfatgs da quei.» La vischnaunca tuatschina ei ina dallas empremas vischnauncas grischunas che han introduciu la plattafuorma e-bau che vegn ord la cuschina digl Uffeci per il svilup dil territori dil cantun Grischun. «Nus essan sco ina dallas vischnauncas da piunier stai da biall’entschatta dalla partida avon treis onns», gi il schef digl uffeci da baghegiar communal.
Grond levgiament
Simon Caduff gi ch’igl uffeci tuatschin hagi ponderau bein avon treis onns, sch’el vegli insumma instradar in sistem digital per las damondas da baghegiar. «All’entschatta dat quei lavur supplementara che nus havein stuiu dumignar sper nossa lavur ordinaria.» Oz ei Simon Caduff bi leds dalla pusseivladad digitala che levgiescha tenor sias informaziuns ton la lavur digl uffeci sco quella da patrunas e partruns da construcziun. «Nus savein luvrar in bienton pli efficient ed essan confruntai cun dameins damondas en connex cun las lubientschas da baghegiar.» Tenor las explicaziuns dil schef digl uffeci tuatschin gi la plattafuorma agl utilisader dafertontier tgei plans ch’el sto inoltrar e tgei formulars ch’el sto emplenir ora per sia damonda. Ils plans san secapescha era semetter sin via digitala tiegl uffeci da baghegiar. «Ei la damonda inoltrada, ston ils patruns da construcziun ed architectas ed architects sulet stampar ina quittanza, suttascriver ella e tarmetter quella per posta agl uffeci da baghegiar.» E sco quei che Simon Caduff tradescha, tarmetta siu uffeci sulet aunc la lubientscha da baghegiar per posta. «La communicaziun cun las patrunas ed ils patruns da construcziun ei bia pli sempla.» Mo buca sulet cun lezs eis ei pli sempel da communicar tenor Simon Caduff, mobein era cun ils uffecis cantunals che ston sut circumstanzas prender posiziun viers in project.
La mesadad cun il medem sistem
Simon Caduff fa attent ch’ei detti aunc persunas pli passadas e meins attaschadas alla digitalisaziun che veglien inoltrar lur damonda da baghegiar sin pupi. «Quellas lubientschas registrein nus internamein era sin la plattfuorma e-bau.» Dallas 100 vischnauncas grischunas han varga la mesadad introduciu la plattafuorma e-bau digl Uffeci cantunal per il svilup dil territori. Quei tradescha ina gliesta ch’igl uffeci cantunal ha publicau igl october 2025. Con fetg ch’ellas fan diever da quei survetsch digital ei denton buc enconuschent. Tier passa 30 vischnauncas ei il status digital digl uffeci da baghegiar nunenconuschents ed il rest dallas vischnauncas grischunas han in auter sistem digital per prender encunter lubientschas da baghegiar. Florian Käser, responsabels tiegl Uffeci cantunal per il svilup dil territori per la plattafuorma e-bau, fa attent alla autonomia communala: «La finala sa mintga vischnaunca decider sezza tgei sistem ch’ella vul introducir, priu il cass ch’ella vul insumma.» Clar ei che la communicaziun denter uffecis da baghegiar communals e patruns cun ils uffecis cantunals ei difficila, sche buc impedida, sche la vischnaunca lavura cun in auter sistem che l’administraziun cantunala. Florian Käser da sia vart puntuescha la legalitad dalla damonda da baghgegiar cun suttascriver la quittanza e la lubientscha da baghegiar.
Signar digitalmein
Mo era quellas suttascripziuns analogas sur ina quittanza stampada e suttascretta -duein egl avegnir buca pli esser necessarias. Vid quella soluziun lavura il Post da stab dalla Administraziun digitala, sco quei ch’il schef dil stab, Marc Heuberger confirmescha. El tgamuna ina instituziun pli nova ch’il Cantun ha mess en pei e ch’il Cussegl grond ha avon quater onns dotau cun buca meins che 35 milliuns francs per dar ils stausch decisiv al contact digital denter burgheis e stadi. Marc Heuberger tschontscha en connex cun la plattafuorma e-bau dad in preproject digital digl Uffeci per la planisaziun dil territori. «Quel vegn baul ni tard integraus els ulteriurs survetschs digitals ch’il Cantun sviluppescha continuadamein.» Segirar las datas da burgheisas e burgheis e proteger il sistem da maldiever ha gronda prioritad, sco quei che Marc Heuberger confirmescha. E plascher, sche la suttascripziun analoga dalla lubientscha da baghegiar ei in gi buca pli necessaria, ha en scadin cass Simon Caduff digl Uffeci da baghegiar dalla vischnaunca Tujesch. «Quei simplifichescha nossa lavur.»
Gust da leger dapli?