Artista cun biaras ideas e projects
Ses maletgs ein per gronda part figurativs. El center stat la fascinaziun per la natira, surtut per las muntognas. Cuort avon Nadal ha la FMR visitau la pictura-artista Silvia Tschuor da Sagogn en siu atelier el Casti Löwenberg a Schluein.
Duront la viseta a siu atelier raquenta la pictura Silvia Tschuor ch’ella hagi frequentau il temps da scoletta a Thayngen el cantun Schaffusa. Leu hagi ins scuvretg siu talent da malegiar. Da quei temps derivi era il plascher pil malegiar. «Pli tard ils onns dalla scola populara hai jeu buca pli malegiau fetg stedi. Il plascher dil malegiar ha tschaffau mei per propi pér sco carschida. Cun 16 onns hai jeu cumprau l’emprema gada mezza colurs ed entschiet a far aquarels.» Ella havessi bugen frequentau la scola d’art, raquenta Silvia Tschuor che lavura oz era sco menadra d’ina termagliera e sco contabilista. «Cun 16 onns s’udev’ei da gliez temps d’haver sco emprem in diplom da scola media ni in mistregn el sacados. Ed aschia sun jeu sedecidida da studegiar alla scola mercantila da Winterthur.» Il plascher da malegiar hagi denton adina accumpignau ella.
Anavos en Surselva
«Nies dacasa ei adina stau Sagogn nua che miu bab permiert Giusep Tschuor ei carschius si.» A Schluein nua che Silvia Tschuor ha oz siu atelier ei sia mumma Anna carschida si. «Cunquei che bab luvrava sco scolast da musica e musicist havein nus viviu biars onns el cantun Turitg. Nus havein denton adina cultivau fetg il lungatg e la cultura romontscha. Mei ha quei segir era gidau cura ch’jeu haiel priu la decisiun da turnar a Sagogn per fundar mi’atgna famiglia.» Cun daventar mumma ei Silvia Tschuor era s’engaschada sco mussadra d’affons pigns. «En quei temps ha igl art occupau mei ella cumbinaziun da far projects d’art per affons.»
Per affons
Cura che Silvia Tschuor ei secasada a Sagogn ed ha fundau famiglia ha ella percurschiu ch’ei dat fetg paucas publicaziuns illustradas per affons pigns. «Jeu haiel lu ediu en atgna reschia ina publicaziun che senumnava ABC per affons. Quei placat illustrau ha cattau in grond resun tier geniturs ed jeu haiel saviu vender mia ediziun.» Igl onn 2000 a caschun d’ina fiasta dil vitg a Sagogn ha Silvia Tschuor exponiu per l’emprema gada ses maletgs. Lu eran quei exclusivamein aquarels. Leu hagi ella survegniu differents fetg bials resuns ed era reacziuns che hagien fatg surstar ella, di l’artista oz. «Nus eran pliras picturas e picturs dil medem vitg. Differents da quels savevan denton buca ch’jeu fetschi era maletgs.» 20 onns pli tard han las medemas picturas e picturs da Sagogn puspei exponiu, aschia era Silvia Tschuor. Sco ella di han ins saviu observar tier tuts in svilup persunal. Quei seigi stau fetg interessant.
Hodler fascinescha
«Jeu malegel surtut cuolms e quei oz cun differentas tecnicas», di Silvia Tschuor e muossa differents exempels da maletgs exponi egl atelier. In ei per exempel quel dalla cadeina dil Signina ch’ella ha fatg pér ils davos onns. «Jeu lavurel cun mia egliada e darar cun fotografias. Jeu malegel pia quei ch’jeu haiel viu ni vesel cun agens egls.» Sper ils maletgs dallas cuntradas ni dils cuolms hagi ella era gia fatg portrets da persunas. L’artista Silvia Tschuor declara era ch’ella hagi era gia fatg experiments cun far maletgs abstracts e ch’ella favoriseschi actualmein las tecnicas cun acril e cun ieli. «In da mes pictur-artists ch’jeu admirel ei Ferdinand Hodler. El ei staus in dils gronds ella scena d’art svizra ed el vala era sco exempel per biaras artistas ed artists giuvens.» Sper Hodler seigien era ils picturs grischuns dil 19avel e 20avel tschentaner, Giacometti e Segantini, gronds exempels per ella.
Maletgs da péz a crusch
«En general malegel jeu bia pli concentrau, cura ch’jeu sun tresta ni cura ch’enzatgei occupescha fetg mei», di Silvia Tschuor. Sias ovras dil davos temps seigien dus maletgs cusi sin teila culla tecnica péz a crusch. A quella tecnica vuless l’artista sededicar aunc pli fetg il proxim temps. «Jeu vuless bugen empruar da far maletgs pli gronds sin quella teila gropa brina cun colurs dad ieli.» Quei seigi ina nova sfida interessanta. Perquei seigi ella era leda da saver luvrar en siu atelier che Silvia Tschuor parta actualmein cun l’artista Daniela Demarmels. «Quei che plai a mi cheu el Casti Löwenerg ei era il barat d’experientschas ed igl inscunter cun ils auters artists ed artistas.»
Projects futurs
«Jeu fagessel fetg bugen inagada in’exposiziun cheu en nossa regiun. Forsa ch’ei dat ina caschun il proxim temps.» Silvia Tschuor raquenta da ses plans. Ch’ei fussi siu giavisch da realisar in cudisch cun canzuns d’affons cumponidas da siu bab Giusep Tschuor cun illustraziuns dad ella. «La partenaria da miu fegl che absolvescha in studi da scenografia ei ussa inagada semessa vidlunder da concepir quei project. Per gl’auter organiseschan las ver diesch artistas ed artists dil Löwenberg il Café Casti ch’ei aviarts periodicamein il venderdis suentermiezdi. Duront quellas uras san ins era visitar ils singuls ateliers ed aschia era quel da Silvia Tschuor ella secund’alzada.
Gust da leger dapli?