Lavinas

Millis uras per millis fotografias

L’institut WSL ed il SLF han digitalisà e rendì accessibel al public var 28 000 fotografias istoricas or dals archivs. Las registraziuns documentadas dapi l’onn 1902 èn vegnidas restauradas a moda intensiva, archivadas e stattan uss a disposiziun libramain sin la plattafurma da maletgs E-Pics da la ETH.

parter

L’Institut federal per la pescrutaziun da guaud, naiv e cuntrada (WSL) avra ensemen cun l’Institut per la perscrutaziun da la naiv e da las lavinas (SLF) ina part impurtanta da lur ierta visuala: A partir d’immediat èn circa 28 000 fotografias istoricas da passa in tschientaner accessiblas libramain sin la plattafurma da maletgs E-Pics da la ETH da Turitg.

Las plattas da vaider, ils negativs da film ed ils dias digitalisads mussan motivs impressiunants da la perscrutaziun svizra da guaud, naiv e lavinas – da las lavurs da rumida suenter lavinas, sur ils emprims experiments en las muntognas fin a la runcada per construir l’eroport a Kloten. Blers maletgs derivan da las collecziuns da l’inspectur forestal federal Frank Fankhauser e dal pionier da la perscrutaziun da lavinas Ernst Eugster.

In inventari prezius

Il manader dal project Thomas Reich accentuescha la valur istoric-culturala da la collecziun: Els na documenteschan betg mo ils svilups scientifics dapi l’onn 1902, mabain er il mintgadi da lavur da quel temp. Avant ch’els han pudì vegnir digitalisads, stuevan ils originals  vegnir salvads da cundiziuns difficilas. Millis uras da lavur manuala èn vegnidas investidas per nettegiar, classifitgar, digitalisar e registrar tut las metadatas disponiblas.

Uss vegn l’inventari prezius deponì en boxas d’archiv spezialisadas e sut cundiziuns controlladas che tegnan en egl la temperatura ed a l’umiditad. A medem temp èn ellas accessiblas a la publicitad. Las fotografias sin E-pics pon vegnir chargiadas giu gratuitamain, las bleras schizunt sut ina licenza da Creative‐Commons – vul dir ch’ins dastga duvrar ellas per lavurs betg commerzialas.

Tras la publicaziun da quests stgazis illustreschan il WSL ed il SLF ina part centrala da la perscrutaziun da l’ambient svizra per istoricras ed istorichers, collavuraturas e collavuraturs da las medias e laics interessads.

Viver e perscrutar

Tranter las 28 000 fotografias istoricas dal WSL e dal SLF ch’èn vegnidas publitgadas da nov sa chattan numerusas registraziuns che han ina gronda impurtanza per il Grischun. Ellas documenteschan eveniments da lavinas en differentas regiuns dal chantun – da Tavau, la Surselva sur il Partenz fin en l’Engiadina.

Ils maletgs mussan chasas destruidas, vias e viafiers sutterradas, acziuns da salvament da pli baud e la dira realitad d’enviern dals decennis passads. Blers derivan dal temp da piunier da la perscrutaziun da lavinas a Tavau, nua ch’il SLF dad oz ha sias ragischs. Perscrutadras e perscrutaders sco Ernst Eugster han documentà durant quel temp lavineras, mesiraziuns ed experiments impressiunants en las muntognas autas.

Fotografias che raquintan

Las fotografias na dattan betg mo invistas scientificas, mabain raquintan era da la vita en ina regiun muntagnarda pertutgada da privel da lavinas. Ellas mussan la coesiun da las cuminanzas dal vitg ed il svilup da las mesiras da protecziun che han furmà il Grischun.

A medem temp cumpiglia l’archiv bler dapli che mo fotografias da lavinas e naiv. Bleras registraziuns mussan il mintgadi en las Alps grischunas, las emprimas staziuns da mesiraziun, tgira dal guaud, cuntradas u il svilup da la perscrutaziun forestala e da las muntognas. Ellas dattan in vast maletg, co che la lavur en las muntognas e la vita en las valladas èn sa midadas durant in tschientaner.