Vias, pistas e mirs dall’armada a Maighels vegnan renaturalisai

Ils 7 da december 2020 ha la suprastonza communala da Tujetsch visau ils contracts pil diever dil territori dalla Val Maighels entras Armasuisse e Rheinmetal SA. Armada e Rheinmetal havevan il dretg da far exercezis da sittar en quei territori. Per part vegneva ei era sittau el territori da Maighels duront la notg. ll contract cun Armasuisse ei allura scadius ils 31 da december 2025.

Palius d’impurtonza naziunala

Che la suprastonza communala ha visau ils contracts, ha dus motivs: «La Val Maighels ei d’ina bellezia particulara. La val vegn denton era frequentada savens da turists, viandonts e skiunzs.» Ord vesta digl ambient sco dil turissem seigi ei indicau da mantener quei territori ella fuorma natirala. «Maighels ei il pli ault territori cun palius en Svizra. Las palius ein d’impurtonza naziunala», puntuescha il president communal Martin Cavegn. Per realisar la renaturalisaziun ha la suprastonza communala schau examinar il territori. Quei ei succediu en entelgientscha cugl Uffeci per natira ed ambient dil cantun Grischun.

Tenor reglament

Parallelamein ei vegniu scaffiu in reglament che cuntegn las finamiras dallas mesiras previdas. «Il reglament ha gl’intent da concretisar las finamiras da protecziun ch’il Cussegl federal ha fixau per las cuntradas da paliu d’impurtonza naziunala. Il reglament duei gidar da mantener las qualitads dalla cuntrada da paliu, sias structuras ed ils spazis da viver per las differentas specias ch’ein da cattar el liug.» Quei ha la suprastonza communala scret el messadi per mauns dalla radunonza da vischnaunca dalla mesjamna sera. Pertuccont spazzar implonts dall’armada setracta ei surtut da vias, pistas e mirs da crappa.

Cuosts da 619 000 francs

La renaturalisaziun dil territori da Maighels ei calculada cun cuosts da 619 000 francs. Sin fundament d’ina cunvegna surpren il Departament federal da defensiun, protecziun dalla populaziun e sport maximum 458 500 francs ed igl Uffeci per natira ed ambient dil cantun Grischun maximalmein 41 500 francs vid il project. Vischinas e vischins da Tujetsch han giu da decider la mesjamna sera a lur radunonza communala davart in credit da 120 000 francs sco cumpart dalla vischnaunca vid il project. Quei credit – sco era dus ulteriurs credits e la revisiun parziala dalla lescha davart igl encurir cristallas e minerals (mira box) – ha il suveran acceptau unanimamein. 

Dapli aua per las palius

«La cumpart dalla vischnaunca serestrenscha principalmein sillas mesiras dil manteniment dalla via principala che meina entochen al parcadi dils lais a Maighels. Quellas mesiras havessen aschia ni aschia stuiu vegnir realisadas ils proxims onns», scriva la suprastonza communala. «Las palius sco talas ein buca pertuccadas directamein dalla renaturalisaziun dil territori. Entras las lavurs che succedan vegn lur sistem ecologic, vul dir l’affluenza dall’aua, migliuraus», puntuescha Martin Cavegn. Tenor pusseivladad vegn il project realisaus el decuors digl onn 2026. Ils loghens che vegnan recultivai vegnan allura claus per plirs onns.