Schnaus

220 ovs zuppai sper il Mulin Sut

Mintg’onn la dumengia da Pastgas han biaras famiglias reservau per la viseta al Mulin Sut a Schnaus. Aschia era uonn. La lieur dad Ueli e Cecilia Giger ha zuppau la 27avla gada ils ovs per liung la senda botanica.

parter

Gl’ual dalla Val Mulin sgarguglia pulitamein. Gest suenter la punt envida ina tabla da survesta da visitar la senda botanica. Cheu anflien ins 43 plontas e caglias, mintgina descretta sin ina tabla speciala, informescha la tabla gronda. En quei liug idillic sil cunfin denter Schnaus e Rueun han ins entupau la dumengia Pastgas massa famiglias. Ensemen cugl Uffeci d’uaul e prighels dalla natira dil Grischun ha Ueli Giger realisau quella senda avon zacons onns. La dumengia da Pastgas ein biars spassegiaders stai sin quella. Pign e grond ein semess alla tscherca. «Era uonn ha la lieur da Pastgas zuppau ils ovs en plirs ignivs. A mintga famiglia eis ei lubiu da prender in iev ord il medem igniv, silsuenter p.pl. encurir vinavon en in auter»: Quei avis han ins saviu leger sper la tabla gronda dalla senda botanica.

 Gibels da legria

Davos cuschas ed en quellas ein ils ignivs zuppai. En caglias e sut crappuns, en foppas e ruosnas schurmegiadas ein els, en tut hagien els zuppau 220 ovs en 22 loghens, ha Ueli Giger tradiu alla FMR. Da Pastgas 1999 han el sia consorta Cecilia, cun agid dall’entira famiglia, entschiet cun quei divertiment sil Mulin Sut. Allas 11.00 entscheiva la «cuorsa» e tochen las 16.00 astgan pign e grond encurir per liung dalla senda botanica. Trasora aud’ins gibels da legria, puspei ha zatgi anflau in igniv, quel cuntegn forsa aunc tuts diesch ni mo pli singuls dils objects desiderai. Affons che vegnevan gia pli baul da Pastgas cun lur geniturs ad encurir ils ovs, vegnan oz cun lur agens affons pil medem intent. «Igl ei mintg’onn bi da veser co els selegran», declara dunna Cecilia ferton che siu consort ei fatschentaus cun ina gruppa che viseta gl’anteriur luvratori.

El luvratori

Da Pastgas e pil gi dils mulins la sonda d’Anceinza pren Ueli Giger en funcziun la roda-mulin. L’aua che cuora sur in canal metta en moviment la suga, quella ei la transmissiun per tuttas maschinas el luvratori. Il basat Arnold Giger era vegnius avon 150 onns da Quarten al Lag Rivaun e secasaus a Schnaus. Cheu ha el entschiet a baghegiar ora il mulin e fundar ina pintga fravgia industriala. Il criec da Schnaus ei daventaus in «hit» digl export sursilvan. El museum che Ueli Giger ha aviert san ins seconfruntar cul historia e vargau dil piunier.

Gl’usit d’encurir ovs da Pastgas ei sesviluppaus el decuors dils 27 onns vargai. All’entschatta semtgava la famiglia spisa e bubronda per 40 persunas, dumengia vargada han Cecilia ed Ueli Giger beneventau 240 persunas. Da bellezi’aura han quellas gudiu la tradiziun annuala sigl areal dil Mulin Sut a Schnaus.