Cussegl grond

In matg da tuttas colurs

Ella Foppa ha la partida dil Center piars in mandat, ella Cadi medemamein. Sin donn e cuost da quella ha la PPS gudignau – e quei era a Breil. Leu va Heini Hunger el futur a Cuera – e buc il president communal Roman Flepp. Ed en Lumnezia va Sarina Caduff (Center) a Cuera – e buc il president communal Daniel Solèr. Els circuits d’elecziun dalla Surselva ha era la Verda profitau dil proporz.

Augustin Beeli/FMR, ils 14 da zercladur 2026

Il scarnuz da surpresas «proporz» ha puspei fatg siu duer. Avon quater onns era ei stau previsibel ch’il sistem niev rumpi il bloc cementau dils mandats dil Cussegl grond. Il matg 2022 ha il proporz slargau pulitamein la varietad dallas colurs politicas. Ussa, il 2026, eis ei finiu definitivamein cun in bloc ferm, ina direcziun, ina certa unitad. La situaziun «lavina nera» che ha valiu duront decennis en Surselva, ei definitivamein ussa in «matg fluras» da tuttas colurs. Ina victura para da remplazzar il bloc. La partida dil sulegl gudogna marcantamein e rinforza sia preschientscha e participaziun alla politica sursilvana.

Foppa: Ina deputada «verda» da Laax

27 persunas han candidau pils 6 mandats. Era las partidas pintgas han giu spazi ella campagna d’elecziun. Ed ina da quellas ha era giu success. Che gest ina «verda» che habitescha ella destinaziun turistica Laax mondi ils proxims quater onns a Cuera, han ils biars buca saviu s’imaginar. Caroline Huber, la dunna da 55 onns ch’ei da mistregn biotecnologa, tschappa naven il sez che Martina Beeli da Sagogn ha occupau dapi 2022. A Martina Beeli han 1146 electuras ed electurs dau la vusch, a Caroline Huber «mo» 411. La gliesta dils Verds ha giu peisa. Tiels liberals PLD dat ei ina roschada: Il pievel ha dau 729 vuschs al deputau en uffeci Hanspeter Bundi. Siu collega da partida Gian Marco Bianchi ha denton survegniu 991 vuschs ed ei destinaus sco deputau niev. Il meglier resultat el circuit d’elecziun Foppa ha Kevin Brunold fatg cun 1771 vuschs, il secund meglier Ernst Sax (1601) ed il tierz meglier Martina Beeli.

Demai ch’il proporz dat peisa allas partidas pintgas, ha quei resultat buca tunschiu. «Silmeins remplazza ina dunna puspei ella», po enquala manegiar. Ils deputai d’entochen ussa Silvio Dietrich (PS, 693 vuschs) e Renatus Casutt (PPS, 853 vuschs) ein vegni reelegi e cumpleteschan il «matg fluras» dalla Foppa che ha gudignau colur.

Lumnezia ha vuliu Sarina Caduff

Las valerusas Lumnezianas han da niev cun Sarina Caduff per l’emprema gada era ina dunna el parlament cantunal. La giuvna politichera dil Center ha candidau silla gliesta cun siu collega da partida Daniel Solèr. Il president communal dalla Lumnezia ha fatg 612 vuschs, Sarina Caduff 827. Ella surpren il sez da Gian Derungs. Sch’il factur «dunna» ei staus decisivs ch’ella ha fatg il meglier resultat en quei circuit ei grev d’eruir. Naven digl uost 2026 vegn ella a representar la Lumnezia el Cussegl grond. Ensemen cun Martin Sgier, il deputau dalla PPS. Quel ha fatg 443 vuschs ed ei reeligius grazia al proporz.

Breil: In duel amicabel

La vischnaunca da Breil fuorma in agen circuit d’elecziun e la tensiun ei stada gronda tgei candidat che gudogni il mandat che Maurus Tomaschett (Center) ha occupau. Igl ei stau in duel amicabel denter il president communal Roman Flepp ed il gerau Heini Hunger. Ed il resultat ei staus fetg stretgs: Heini Hunger che ha candidau per la PPS ha fatg 314 vuschs, Roman Flepp 312 vuschs. Il pur da Vuorz vegn pia a far part naven digl uost dil parlament grischun e rinforzar la preschientscha dalla PPS en Surselva.

Cadi da niev culla partida dil sulegl

Era el circuit d’elecziun Cadi ei la tensiun stada gronda, sch’ei gartegi al Center da defender il mandat da Clemens Berther. Era cheu ha il proporz giu influenza. Quater candidats dil Center han fatg ils megliers resultats dallas elecziuns: Fabian Collenberg ha fatg 1630, René Epp, il president communal da Mustér, 1569 vuschs. Il student Andriu Decurtins ha fatg 1245 ed il pec da Sedrun, Reto Schmid, 830 vuschs. Ferton che Fabian Collenberg e René Epp ein reeligi, han las biaras vuschs buca nezegiau als dus auters candidats. Persuenter al socialdemocrat Martin Kreiliger. Ad el eis ei reussiu da defender siu mandat cullas 408 vuschs ch’el ha survegniu. Il quart sez gudogna per l’emprema gada in commember dalla PPS per la Cadi, numnadamein Silvio Schmid. 516 votantas e votants han dau al turisticher da Sedrun la vusch, naven digl uost vegn el ad occupar in sez el parlament cantunal.

Stussavgia tarmetta puspei Maya Messmer

El circuit Val Stussavgia ei la tensiun era stada gronda. Maya Messmer ha candidau per ina ulteriura perioda d’uffeci. La representanta dil Center ha saviu defender siu sez cun 230 vuschs. Siu adversari, Roland Rungger, il representant dalla PPS, ha fatg 159 vuschs ed ha buca dumignau da stuschar Maya Messmer. Las 58 vuschs che Gabriel Bühler, il tierz candidat e representant dalla Verda, ein stadas irrelevontas en quei duel.

Trin: Tschun sezs, tschun partidas

Il matg fluras pli exemplaric da differentas colurs semuossa el circuit d’elecziun Trin. La situaziun cementada duront decennis cun representas dalla PPS e dalla PLD ei rutta dapart cumpletamein. Ils tschun mandats occupeschan da niev tschun partidas. Numnadamein Julia Müller, PS (1194 vuschs), Gian-Andrea Haltiner, Center (969), Johann Baptista von Tscharner, PLD (954), Jan Koch, PPS (936) e Cédric Kleeb, Verda (446). Havess il sistem da maiorz valiu en quei circuit d’elecziun giudem la Surselva, havessen la PPS e la PLD gudignau la cuorsa. Representants da quellas duas partidas han fatg las biaras vuschs. Aschia la giuvna geraua da Flem, Alessia Wehrli (819), Martin Bundi, fiduziari da Trin, (801), Maurus Caflisch, il president communal da Trin (763) e Petra Casty-Spreiter dalla PPS (768).