In plogn da 14,5 milliuns
Agl ur dalla fracziun Murschetg, circumdada digl Uaul Liung, ei ina surbaghegiada gigantica zuppada. Silla parcella da 16500 m2 ha l’interpresa tessinesa Piedra Del Sol tschentau avon 12 onns otg casas cun tetg plat cun 94 habitaziuns da vacanzas. Il condomini dils proprietaris ei amiez in process giuridic encunter duas societads. Quellas duessan pagar ina cumpensaziun da 14,5 milliuns francs per sbagls da construcziun.
D’ina vart ei l’inculpada, da tschella vart duas accusadras. Il cass che la Dertgira regiunala Plessur tracta margis proxim, ils 23 da zercladur 2026, pertucca buca firmas domiciliadas a Cuera e contuorn, mobein a Laax. Las duas inculpadas ein la societad anonima Cuolm Liung e l’interpresa generala Piedra Del Sol SA. Omisduas han il medem e sulet commember, numnadamein gl’interprendider Antonio Bernasconi da Morbio Inferiore sper Chiasso. Il Tessines vegn inculpaus da haver tralaschau da reparar ils donns e sbagls da construcziun ch’ein semussai suenter che sia ovra a Laax era finida e las habitaziuns vendidas.
Baghegiau cun plan da quatier
La societad anonima ha cumprau 2008 la gronda pastira Cuolm Liung sur Murschetg. A Laax e contuorn ei quei englar circumdaus d’uaul enconuschents cul surnum «Oasa». Dapi il 2012 eis ei ina «oasa» da letgs freids. La SA Cuolm Liung ha cumprau d’in investur basiles la cumpart ch’ei ella zona da baghegiar d’ina parcella da varga 50’000 m2. Avon 20 onns haveva la vischnaunca da Laax definiu per quella gronda surfatscha l’obligaziun d’in plan da quatier e dau silsuenter la lubientscha da baghegiar. Oriundamein era ei stau previu da surbaghegiar la «Oasa» cun 34 habitaziuns luxeriusas. La Piedra Del Sol ha denton saviu baghegiar la finala 94 habitaziuns secundaras.
Cass ei a Cuera, e buca a Glion
Firmas indigenas ein buca stadas participadas ed involvadas, buca ina suletta ha luvrau vid quei object e discusamein han ins adina tschintschau ella populaziun d’in object «mafius». Gl’onn 2010 ha la vischnaunca da Laax revediu sia planisaziun locala. Ella ha vuliu prevegnir alla speculaziun ed a projects da letgs freids sco a Cuolm Liung. Quella surbaghegiada «jastra» ha irritau la populaziun e svegliau ils dubis enviers las habitaziuns secundaras. Dapi la revisiun dil plan da zonas eis ei buca pli pusseivel da construir a Laax habitaziuns secundaras da tala maniera.
All’interpresa generala Piedra Del Sol eis ei gartegiau da vender tuttas 94 habitaziuns. Buca il davos perquei che Cuolm Liung ei in liug ruasseivel, ina veritabla oasa zuppada. La surbaghegiada ei gigantica. Mintga meter quadrat dalla parcella ei surbaghegiaus cun betun e veider. Ils tetgs plats dallas otg terrassas ein verdegiai ed ils proprietaris san guder in’idilla. Els, che han cumprau las habitaziuns dall’interpresa generala Piedra Del Sol, ein denton stai trumpai ualti spert. Mancos, sbagls e donns da baghegiar han tribulau l’exclusivitad dall’immobiglia. Donns d’aua naven dall’entschatta, scarps el betun, zulèrs e scalas buca finidas ed autras munconzas han lavagau il plascher.
Schau reparar sezza
Exact quels mancos e donns ein ussa el center dil cass giuridic avon la Dertgira regiunala Plessur. Daco ch’il cass vegn tractaus a Cuera e buca alla Dertgira regiunala Surselva a Glion ha negin vuliu explicar alla FMR. La dertgira astga buca dar in tal sclariment formal ed era in giurist contactau sa mo supponer il motiv: Ei sappi esser che omisduas partidas hagien suttascret ina cunvegna davart il liug da dertgira. Il process da margis proxim ein en scadin cass publics. Antonio Bernasconi egn ualvess ad esser presents sez. Il Tessines inculpau vegn a tarmetter ses advocats per defender el e sias duas interpresas, la SA Cuolm Liung e la Piedra Del Sol SA.
L’accusadra, la cuminonza da condomini dalla «Oasa» , porta en scadin cass in plogn da pulita peisa. Ils varga 80 proprietaris dallas otg casas, han schau curreger ed reparar ils sbagls da baghegiar. Aunc avon haveva ella intervegniu aschia che la Piedra Del Sol haveva empermess ch’ella laschi eliminar ils donns. Quei ha la societad denton mai fatg aschia ch’il condomini dils proprietaris ei vegnius activs ed ha schau migliurar sezza ils sbagls e donns da construcziun. Sco quei che la Dertgira regiunala Plessur scriva en sia descripziun dil process, proponan las duas societads inculpadas da refusar il plogn. Ellas stuessan lu era buca pagar mo ina pintga summa da cumpensaziun: Las lavurs da reparar ils scarps el betun, remplazzar las lingias d’aua, finir ils zulèrs e las scalas ed aunc auters sbagls vid la gronda surbaghegiada summescha: Il condomini pretenda ina cumpensaziun da 14,5 milliuns francs.
Gust da leger dapli?