Anavos sco magister en stanza da scola

Suenter il studi ha Vigeli Jacomet (56) da Sedrun instruiu duront 16 onns sil scalem superiur, ei lu staus dus onns meinascola e la fin finala 16 onns inspectur da scola en Surselva. «Nov onns avon la pensiun sun jeu sedumandaus schebein jeu vegli buca aunc far ina ga ina midada», di el. Detg e fatg: Naven digl emprem d’uost eis el engaschaus sco magister dil scalem superiur a Danis; ils 17 d’uost 2026 ei siu emprem di da lavur.

Da scala si tochen sum

En sesez ei la via professiunala da Vigeli Jacomet ida constantamein ensi. Igl emprem scolast, lu meinascola e la fin finala inspectur. Ussa retuorn el tiel origin. «Sco inspectur sun jeu staus bia ellas scolas, buca mo en Surselva. Vesend la lavur dallas scolastas e dils scolasts cullas scolaras ed ils scolars ha ei adina puspei caztgau mei da returnar ella funcziun da magister. Quei surtut era perquei ch’jeu hai adina dau bugen scola», di Vigeli Jacomet. L’alternativa da returnar en stanza da scola seigi quella da meinascola stada, mo lezza caschun seigi buca sepresentada. A Danis vegn el a dar scola a 42 giuvnas e giuvens dil scalem superiur, als ins pli biaras, als auters pli paucas lecziuns. «La sfida dalla midada ei segiramein quella da seluvrar en da niev. Igl emprem onn vegn ad esser intensivs. Ils davos 16 onns hai jeu stuiu declarar negins quens ad enzatgi», di el cun bucca rienta e remarca: «Jeu crei ch’ei fetschi aunc ina ga bein a mi d’ir ord la zona da confort.»

Il temps ei semidaus

«Sch’jeu cumparegliel las pusseivladads dils mieds d’instrucziun d’ozildi, ein quels onz pli attractivs e megliers ch’avon 20 onns. En cumbinaziun cun quels hai jeu sco scolast tut autras pusseivladads da luvrar, era tenor basegns dallas scolaras e dils scolars», accentuescha Vigeli Jacomet ch’ei maridaus e bab d’ina feglia e dus fegls. Las pusseivladads digitalas lubeschien in’instrucziun individuala, per exempel en ina classa cumplessiva cun scolaras e scolars da pliras annadas. Tonaton di Vigeli Jacomet era: «Jeu fagess aunc ina ga il pass da scolast, respectiv da meinascola ad inspectur. Igl ei stau in fetg bi ed interessant temps en quell’incarica, era la collaboraziun cul collega Alexi Nay, respectiv il responsabel pigl inspectorat da scola cantunal, Andrea Caviezel, respectiv Philipp Hugentobler. En quei temps hai jeu survegniu in’investa profunda ellas scolas en Surselva e per part era en autras regiuns dil Grischun.» El decuors da siu temps sco inspectur da scola ein succedidas treis evaluaziuns da mintga menaschi da scola dalla Surselva.

In interessant temps

Che Vigeli Jacomet sa mirar anavos sin in interessant temps egl inspectorat da scola ei d’attribuir surtut allas midadas sedadas el decuors da quels 16 onns: «2012 ei la nova lescha da scola cantunala ida en vigur e cun ella in tschuppel novaziuns.» El numna per exempel l’introducziun da structuras dil di, temps da bloc ni era mesiras da promoziun specialas ed individualas per scolaras e scolars. Igl onn 2018 ei suandada l’introducziun dil Plan d’instrucziun 21. «Il plan dat dapli spazi per s’orientar allas cumpetenzas dallas scolaras e dils scolars, per exempel entras il rom individualisaziun el novavel onn da scola en vesta all’elecziun dalla clamada ni dalla scola vegnenta.»

Pli paucs purtaders da scola

Sper la lescha ed il Plan d’instrucziun 21 ei denton aunc semidau bia auter en quei temps. Il diember da purtaders dalla scola ei sereducius en Surselva da 26 sin diesch, denter auter sin fundament dalla fusiun da vischnauncas. Successivamein han era tuttas scolas introduciu ina ni in meinascola. «La lavur digl inspectur sereparta per la mesadad sin engaschament en biro, respectiv ellas scolas», di Vigeli Jacomet. Naven dils 17 d’uost 2026 croda la part administrativa, lu eis el puspei ella funcziun che han entschiet avon 34 onns: Scolast Vigeli Jacomet.