Il cumün stricha il «plus» dal proget «Scoula Scuol+»
Scuol sto renovar sia scoula – e vaiva previs cul proget «Scoula Scuol+» da refar cumplettamaing l’areal da scoula a Quadras, eir cun nouvs edifizis ed üna garascha suotterrana. Ün on e mez davo chi d’eira gnüda preschantada la prüma etappa ha il cumün però constatà: L’intent chi vess cuostü raduond 35 milliuns francs es massa grond e massa char. Perquai vegn la renovaziun uossa reponderada in dimensiuns plü modestas.
«Nus vain laschà analisar amo üna jada ils cuosts plü precis e vain stuvü constatar cha quai nun es supportabel uschea», ha dit Aita Zanetti, il capo da Scuol, gövgia passada invers Radiotelevisiun Svizra Rumantscha RTR. Quella conclusiun vain cuntschainta be raduond ün on e mez davo cha’l proget cul nom «Flurina e Mauro» d’eira gnü preschantà sco prüma etappa per refar l’areal da scoula a Quadras: ün nouv edifizi pel s-chalin ot, ün nouv edifizi per las scoulinas ed üna garascha suotterrana per deliberar la plazza da scoula dal trafic motorisà.
Desch progets per refar l’areal da scoula vaiva il cumün da Scuol expost in schner 2025 illa chasa cumünala, uschea apunta eir quel vendschader «Flurina e Mauro». La proposta d’ün collectiv d’architectas ed architects giuvens da Turich vaiva persvas a la giuria.
Renovaziun dals edifizis existents
Ma la concurrenza e la lavur da las architectas e’ls architects es statta invana, sco chi’s sa uossa. Ils nouvs edifizis dal proget «Flurina e Mauro» nu gnaran fabrichats, «in saviond cha nus vain ün stabilimaint da scoula existent cha nus stuvain sanar urgiaintamaing, chi’d es propi aint ils ons.» Uschea ha declerà Aita Zanetti invers RTR la decisiun da reponderar il proget «Scoula Scuol+».
Quel prevezzaiva davo la fabrica dals nouvs edifizis da scoula eir da renovar la chasa da scoula existenta e la chasa cumünala – e da lura ütilisar eir quella per la gestiun da scoula. Cur cha’l proget «Flurina e Mauro» d’eira gnü preschantà as faiva quint cun cuosts da raduond 20 milliuns francs per quell’etappa – e per tuot il proget «Scoula Scuol+» cun cuosts da raduond 35 milliuns francs.
Nouva situaziun demografica
Il capo ha fat attent ad üna situaziun differenta a reguard il nomer d’uffants chi giaran i’ls prossems ons a scoula a Scuol. «Cur chi s’ha cumanzà culla elavuraziun dal proget, d’eira la basa da partenza üna cifra da scolars fich ota», ha dit Aita Zanetti ad RTR, «i s’ha lura però vis cha las naschentschas s’han diminuidas marcantamaing.»
Eir fingià illa radunanza cumünala dals 22 gün 2026 vaiva la suprastanza da Scuol comunichà davart l’intent da redimensiunar il proget «Scoula Scuol+». Tenor protocol da la radunanza s’han las naschentschas diminuidas a Scuol i’ls ons 2015 fin 2025 per bod ün quart (-23,7 %). Ed implü esa scrit i’l protocol cha «las cifras d’uffants actualas sun la basa per far ponderaziuns da proget illa fracziun da Scuol».
Fusiun da scoula ingüna opziun
Ün svilup demografic negativ e cuosts «na supportabels» fan dimena reponderar al cumün il proget. «La situaziun finanziala nun es precara», ha dit Aita Zanetti invers RTR, «ma nus vain bleras sfidas dad infrastructura in cumün. Scha nus fain investiziuns, vessna jent cha quellas sajan eir perdüraivlas.»
Sco fingià pro la preschantaziun dal proget «Flurina e Mauro» ha la suprastanza cumünala tenor protocol manzunà eir in radunanza cumünala in gün cha «cun üna fusiun in ün unic lö a Scuol nu’s ragiundscha las optimaziuns giavüschadas.» E plünavant chi saja necessari «d’adattar ils lös da scolaziun là ingio chi fa sen, là ingio cha l’infrastructura es avant man obain in ün bun stadi e quai cul böt da rinforzar üna structura decentrala per mantgnair finalmaing attractivas las fracziuns cun e sainza lös da scoula.»
Administraziun cumünala dess far müdada
Che cha quai voul dir precis a reguard l’areal da scoula a Scuol, quai nun es intant amo gnü dat cuntschaint publicamaing. «Infuormaziuns plü concretas seguan a temp ütil amo quist on», ha tenor protocol dit il capo illa radunanza cumünala dal mais passà.
Almain ün böt dal proget «Flurina e Mauro» resta però actual: Quel cha l’areal da scoula stetta in futur a disposiziun plainamaing als uffants ed a las persunas d’instrucziun – cha la chasa cumünala gnia integrada illa gestiun da scoula e l’administraziun cumünala as drizza aint in ün oter lö. «Quel detretschamaint da la scoula, chi dess dar ün areal da scoula cun üna scoulina e la scoula, quel laina schon perseguitar», ha dit Aita Zanetti. Schi sarà lura eir ün areal da scoula sainza trafic motorisà – alch chi d’eira gnü predschà sco grond guadogn dal proget «Flurina e Mauro» – resta pel mumaint almain publicamaing amo intschert.
Gust da leger dapli?