Glion

„Il pli bi cuors entochen dacheu“

Il venderdis vargau han las absolventas ed ils absolvents dil cuors da romontsch sursilvan dalla Fundaziun Retoromana (FRR)
terminau lur cuors da stad ella claustra dominicana da Glion. 124 persunas dalla Svizra e digl exteriur han priu part al 57avel cuors.
Il menader dalla FRR, Conradin Klaiss, ha discurriu dil pli bi cuors entochen dacheu dapi ch’el seigi dalla partida.

parter

Il cuors da romontsch sursilvan ha liug dapi igl onn 1969. Uonn ha el pia giu liug per la 57avla gada. En otg differents nivels san persunas interessadas emprender da capir, discuorer e scriver romontsch sursilvan. Sper las lecziuns da lungatg dat ei cuors sco cantar, luvratoris, guidas, sport, referats, concerts e prelecziuns. En tut han 124 participontas e participonts frequentau ils cuors d’uonn – treis affons e 121 carschi.

Il meglier cuors

Venderdis encunter sera hai dau igl aperitiv final dil cuors da romontsch silla terrassa dalla claustra dominicana a Glion. Leu ha ei dau numerus buns resuns da participontas e participonts dil cuors. Era il directur e menader dalla FRR, Conradin Klaiss, era pli che cuntents. «Per mei persunalmein ei quei stau il meglier cuors che nus havein giu zacu, en scadin cass dapi ch’jeu sun dalla partida.»

Secretariat «comme il faut»

Era uonn hagi ei dau obstachels organisatoris ch’ins hagi stuiu surmuntar. Aschia seigi per exempel ina persuna d’instrucziun curdada ora naven dil secund di dil cuors pervia da malsogna. In auter di seigi in referent buc arrivaus. Malgrad quellas pintgas surpresas traigi el ina buna bilanza, di Conradin Klaiss. «Ch’igl ei stau tenor mei il meglier cuors havein nus d’engraziar en emprema lingia al secretariat professiunal cun Carmelia Arias Linares-Giger che ha menau l’administraziun dil cuors excellentamein. Quei ha descargau mei da fetg biaras incumbensas administrativas ed jeu sun staus libers per auters pensums.»

Grondezia ideala

«Cun 124 participontas e participonts havein nus contonschiu la grondezia ideala, di Conradin Klaiss. Nus essan era gia stai 30 persunas dapli ed havein lu plitost giu stretg cul plaz.» Per in cuors ch’ei cumbinaus era cun in program da cultura drovi ei in cert spazi pils organisaturs ed era per tut ils participonts. Las relaziuns ella casa Sentupada seigien veramein secumprovadas per ina grondezia da gruppa da circa 130 persunas.

Segirau entochen 2028

Sco ina dallas sfidas dils proxims onns numna Conradin Klaiss il liug futur pil cuors da stad. «Nus havein ad interim la risposta definitiva dalla claustra che nus sappien aunc organisar cheu il cuors da 2027 e quel da 2028.» Per 2029 fetschi la claustra denton neginas reservaziuns pli.

«Pil 2029 ed ils onns suenter sperein nus d’anflar ina sligiaziun da cuntinuar cul cuors cheu ella claustra. Quei fuss plan A. E plan B ei da mirar entuorn per in niev liug. Igl ei clar che nus havein ils egls e las ureglias aviartas gia ussa per loghens pusseivels.»

Sin seveser l’auter onn

Duront igl aperitiv da finiziun dil cuors da stad dalla FRR silla terrassa dalla claustra da Glion ei vegniu discutau e schau reviver muments e situaziuns dallas davosas duas jamnas duront il 57avel cuors da romontsch sursilvan. La FMR ha intervistau entgins participontas e participonts.

Arno Polage, Düsseldorf

Jeu sun fetg cuntents ch’jeu hai puspei saviu separticipar uonn suenter ch’jeu hai stuiu desister igl onn vargau orda motivs professiunals. Avon endisch onns hai jeu entschiet sco principiant total che savevel mo dir bien di e sin seveser. Ed ussa sai jeu leger, capir e discuorer senza vegnir sut squetsch cun encurir trasora ils plaids. Jeu sun fetg loschs d’esser ina da quellas paucas persunas sil mund che tschontschan romontsch. 

Katrin Perschak, Meilen

Per mei eis ei stau in cuors cun fetg biars muments-steila. A mi persunalmein ha ei era pariu uonn pli quiet duront il cuors, denton era duront il program da rom. Quei ei stau fetg emperneivel. Igl ei pusseivel da separticipar al cuors perfin cura ch’ins auda buca pli aschi bein sco jeu. Quei ei grondius.

Henning Hanson, Frauenfeld

Jeu sun oriunds dalla Svezia ed habiteschel ussa el cantun Turgovia. Jeu separticipeschel per la 10avla gada al cuors da romontsch a Glion. Jeu constateschel ch’il cuors fa mintg’onn in pign svilup e quei ei fetg bien. Uonn han ins aschuntau occurrenzas che han plaschiu fetg bein a mi. Per exempel ha ei dau uonn in pign cuors da saltar: quei ei stau super. Tier il nivel otg che jeu frequentel hai jeu in problem culs moduls. Tut ils moduls ein aschi interessants ch’jeu hai difficultads da sedecider tgei modul eleger. Mo igl ei da gir che quei fa era che l’entira caussa vegn interessanta.

Sven Seitz, Vella

Jeu hai puspei empriu ina massa. En mintga cass sundel jeu vegnius mintga di cun plascher e tschaffen da Vella a Glion per emprender romontsch. El nivel otg ch’ei il pli ault nivel dil cuors havein nus mintga gi treis moduls che nus savein eleger. La schelta d’uonn ei stada excellenta. Jeu hai entschiet ad emprender romontsch avon quater onns. Jeu hai giu la finamira da saver discuorer il lungatg dil liug cun ils indigens dalla Lumnezia.

Melanie Bösiger, Freiburg el Breisgau

Jeu vegnel dapi igl onn 2019 al cuors da romontsch dalla FRR. Uonn hai jeu deplorablamein saviu prender part pér la secunda jamna. Igl ei bi ch’ins entaupa adina puspei enconuschents che han il medem interess sco ins sez. Il cuors ei staus ordvart buns, specialmein bein ha il program accumpignont plaschiu a mi uonn. Jeu sun era in grond fan dalla claustra dallas soras dominicanas.

Monika Schürch, Trimmis

A mi stat ei a cor d’emprender il sur-silvan che mes antenats discurrevan. Jeu hai appreziau da saver repeter e refrestgentar consequentamein la grammatica cheu al cuors.

Ussa sperel jeu che quei porti era enzatgei a mi el diever da mintga di. Jeu vegnel a saver discuorer ussa empau dapli cun mias enconuschentas ed enconuschents ch’ein Romontschas e Romontschs. (fmr/mg)