Jorge Taboada: dil Peru en Lumnezia ed a Laax

En in’jamna entscheiva il campiunadi da ballapei regiunal. Lu diregian pil pli ils medems trenaders sco la davosa sesiun las equipas sursilvanas sur ils plazs. Ins resta tiel cumprovau, dano … il CB Laax. Suenter plirs onns cun giugadurs trenaders sper lingia, han ils responsabels cattau per lur 5. ligia in schef ch’ei en Surselva aunc pauc enconuschents: Jorge Luis Taboada Merino. Il Peruan da 54 onns ei pér dapi biebein quater onns da casa a Vignogn. Il viadi ch’el ha fatg dil Peru en Lumnezia ei capeivlamein staus liungs e, sco Jorge Taboada ha detg duront in discuors culla FMR a Glion, tut auter che planisau.

Ballapei, il fil tgietschen

Naschius e carschius si ei Jorge Taboada a Huaral, in marcau el nord dalla capitala peruana da Lima. «Leu ein sport e ballapei enorm impurtonts. Igl ei sco ina secunda famiglia», ha il niev trenader da Laax detg immediat. El veigi lu entschiet sia carriera da ballapei cun 15 onns tier Unión Huaral, in club che deva da lezs temps pil pli ell’aulta ligia dil Peru. Per varga diesch onns ei il ballapei silsuenter staus il fil tgietschen ella veta e perquei era dil raquent da Jorge Taboada.

Da Huaral ha el numnadamein beingleiti midau a Lima tier Universitario de Deportes, avon ch’el ha fatg cun 18 onns il pass egl exteriur el Chile. Quella midada veigi el fatg suenter ina blessura, il motiv principal ei denton staus in auter: «Ei deva moviments terroristics el Peru, economicamein mava ei mal culla tiara e la politica s’opponeva fermamein ad influenzas jastras. Perquei vein nus per exempel buc empriu engles.» Il Chile perencunter valevi da lezs temps, pia ils onns 80, empau sco la Svizra dall’America dil Sid. «Cheu vai jeu vuliu fadigiar daners cul ballapei», aschia il niev trenader dil CB Laax.

Dil Chile en Svizra

El Chile seigi el silsuenter staus tiel club Unión Española e veigi dau ella ligia d’amaturs. «Per fadigiar daners vai jeu era entschiet a luvrar sco ‹housekeeper› tier ina firma dad IT», ha Jorge Taboada resumau cuort ils diesch onns ch’el ha passentau ella capitala Santiago de Chile. E lu veigi el atgnamein vuliu turnar en sia patria, mo: «El Chile vai jeu empriu d’enconuscher in Svizzer ch’ei aunc adina in bien amitg. Cu jeu level turnar el Peru, ha el envidau mei en Svizra a Genevra. Per l’emprema ga sun jeu pia vegnius sco turist.»

Quei seigi stau entuorn 2003, ei Jorge Taboada seregurdaus: «Da miu bien amitg vai jeu survegniu il contact digl anteriur ballapedist argentin Oscar Gissi che trenava in’equipa a Genevra. Jeu vai lu saviu trenar cun Servette e dar amicabels encunter GC ed Êtoile Carouge.» Da quei temps veigi denton il president da Servette Marc Roger fatg ir alla malura il club. El sez seigi aunc staus tiel FC Grand-Lancy ella 1. e 2. ligia: «Suenter vai jeu fatg ina pausa dil ballapei.»

«Miu plan ei staus da turnar el Peru»

A medem temps ei in niev capetel sesaviarts a Genevra per il turist peruan: «Ad ina fiasta da musica vai jeu empriu d’enconuscher mia dunna Carole.» Mo malgrad ch’ella veigi plaschiu ad el, veigi el fiers sia numera el rumien. «Jeu vai giu negin interess da star en Svizra. Miu plan ei staus da turnar el Peru e da dar leu ballapei.»

Avon ch’el ei partius direcziun patria, ein els dus denton aunc inaga s’entupai casualmein. «Nus essan i a gentar, vein discurriu ditg e liung e Carole ha la finala fatg la proposta ch’jeu resti en Svizra e che nus sappien era maridar gleiti.» Da restar muntava per Jorge Taboada numnadamein era da resider illegalmein en Svizra, silmeins tochen ch’el ha survegniu scartiras provisorias. Definitivamein ei la caussa stada rugalada il settember 2004 cu Jorge e Carole han maridau.

Ina greva entschatta

Malgrad che Jorge Taboada ei dapi lu ufficialmein Svizzer, ei l’entschatta ella nova patria denton stada greva. «A mi muncava l’experientscha da lavur. Jeu vai giu neginas scolaziuns. Perquei vai jeu luvrau la notg en in’ustria e suenter en ina pasternaria. Quei ei buca stau sempel.» Duront quei temps veigi el denton era empriu d’enconuscher per propi sia dunna. Lezza veigi intimau el da far scolaziuns e da far vinavon sport: «Era Carole ei fetg sportiva. Ella ha sentiu ch’il sport fa bein a mi e svegliau miu interess pil cuorer.»

In’impurtonta midada ei denton era quella da Genevra a Turitg stada. Cheu ha el intensivau il sport, puspei dau ballapei – tiel FC Zürich-Nord ed il FC Oerlikon Polizei – e fatg ils proxims pass professiunals: «Jeu vai fatg in cuors sco tecnicher ed informaticher. Entschiet a luvrar vai jeu denton sco nettegiunz tier la Deutsche Bank, pli tard era tier Ringier ed in temps sco magasinader tier Media Markt.» In grond pass professiunal seigi silsuenter stau la midada tier la canzlia d’advocats Walder Wyss. Cheu ha Jorge Taboada saviu luvrar 100 % sco nettegiunz ed ei pli tard era daventaus meinasquadra: «La cundiziun ei denton stada ch’jeu emprendi tudestg e quei enteifer treis meins.» La finala ha Jorge luvrau varga diesch onns tier Walder Wyss.

«Il sport dat libertad a mi»

Sper la lavur ei per Jorge Taboada denton era il sport da cuorer daventaus pli e pli impurtonts: «Cun ballapei vai jeu lu calau inaga. Persuenter sun jeu sefocussaus sil cuorer distanzas liungas, pli liungas che maraton.» Tgei che seigi stau cu exact, sappi el per part buca dir, aschia igl anteriur sportist da prestaziun: «Igl ei empau in caos, perquei ch’jeu vai fatg aschi bia. Mo per mei ei il sport sco ina secunda veta. Il sport dat libertad a mi.»

E tuttina dominescha in punct culminont la carriera sportiva da Jorge Taboada, ses emprems campiunadis europeics da triatlon 2014 a Kitzbühel. A quels ha el saviu separticipar sco part dalla squadra naziunala svizra ella gruppa da vegliadetgna 40 tochen 44. «Quei ha lu era svegliau miu interess per las basas dil sport: Co funcziuneschan il tgierp e las musclas, co cuoran e senodan ins endretg, co funcziunescha in velo etc. Tier Swiss Triatlon vai jeu saviu approfundar quei en differents cuors.» La mondura ch’el purtava als campiunadis europeics ha Jorge Taboada dil reminent salvau sco buna memoria (mira foto).

«Miu bab ei staus miu pli grond fan»

Cun il sport da prestaziun ha Jorge Taboada lu puspei calau avon corona, pia entuorn 2019. A medem temps han el e sia dunna denton era fitgau pei en Lumnezia, silmeins parzialmein. «L’emprema ga essan nus stai a Vella. Il bab da mia dunna veva affittau ina casa da vacanzas ed envidau nus da far ina viseta», ha il niev trenader dil CB Laax raquintau. Plitost casualmein veigien els lu viu ch’ina casa a Vignogn vegn vendida ed enstagl da forsa cumprar ina casa da vacanzas egl Obergoms ni Zug seigien els sedecidi per la Lumnezia.

«Ils emprems onns essan nus adina vegni la fin d’jamna. Suenter in vi e neu duront plirs onns vein nus lu fatg la midada definitiva il 2022», ha Jorge Taboada detg ed aschuntau: «Jeu sun staus malcuntents all’entschatta. Jeu vai vuliu turnar a Turitg.» Gest cu els ein secasai a Vignogn, seigi numnadamein siu bab morts ed el veigi pers il plascher vid il sport: «Igl ei stau grev per mei en Surselva. Jeu sun buca disaus da viver en in vitg aschi pign e miu bab ei staus miu pli grond fan. Perquei vai jeu insumma calau cul sport.» Ei veigi silsuenter duvrau temps tochen ch’el veigi viu tgei ch’il Grischun fetschi tut per promover il sport e ch’el sez sappi era puspei far part da quei.

Dapi plirs onns trenader da ballapei

Sper sia lavur sco pedel ella casa da scola da Cuschnaus ei Jorge Taboada pia puspei s’engaschaus pil ballapei. Cuort ha el aunc dau tier la secunda equipa da Lumnezia, avon ch’el ha gidau sco trenader-gidonter tier equipas da juniors dalla Surselva ed era tiels activs da Lumnezia e Laax. «A mi fa ei plascher da sustener las squadras culla savida ch’jeu vai ell’atletica», ha Jorge Taboada detg. E perquei seigi el era staus promts da surprender inaga per in onn l’emprema equipa da Laax.

«E lu patratgel jeu era vid ils plaids da miu bab: ‹Sche ti fas zatgei, lu fai ei endretg e cun plascher.›» Per sia nova rolla sco trenader munti quei ch’el vegli posiziunar il CB Laax sco ferma equipa ella regiun. «La finamira ei schon la promoziun en 4. ligia», ha Jorge Taboada detg essend pertscharts dalla gronda concurrenza ella 5. ligia.