Negin cussegl da vischnaunca igl avegnir?
Igl onn 2008 ei la constituziun communala da Mustér vegnida revedida totalmein. Ussa duei suandar ina nova revisiun totala. Avon che lantschar quella tschenta la suprastonza communala en damonda il cussegl da vischnaunca, il cussegl da scola e la cumissiun da baghegiar. Venderdis proxim sefatschenta il cussegl da vischnaunca dil messadi per quella votaziun communala ch’ei previda la fin da settember 2026.
Venderdis, ils 21 d’uost 2026 vegn il cussegl da vischnaunca da Mustér orientaus davart ina votaziun consultativa ch’ei previda ils 27 da settember 2026. Il parlament ha d’acceptar il messadi per quella. Il motiv per la votaziun fuorma ina moziun ch’ei vegnida acceptada dil cussegl da vischnaunca ils 13 da settember 2024. Quella pretenda da rinforzar la posiziun dalla cumissiun da gestiun. Cun auters plaids: La cumissiun da gestiun duei vegnir eligida dil cussegl da vischnaunca e buca dil pievel. Tier la davosa revisiun totala dalla constituziun communala igl onn 2008 haveva il pievel acceptau la fuorma che la cumissiun da gestiun vegni eligida dil cussegl da vischnaunca. Tschun onns pli tard ha in’iniziativa dil pievel denton pretendiu che quei vegni puspei midau e che la cumissiun da gestiun vegni eligida dil pievel.
Tschun damondas
Ina eventuala midada dil dretg d’eleger la cumissiun da gestiun pretenda ina revisiun dalla constituziun communala. Quella caschun vul la suprastonza communala nezegiar per metter en damonda il cussegl da vischnaunca, la cumissiun da baghegiar ed il cussegl da scola. Medemamein vegn la damonda dalla vegliadetgna dil dretg da votar tematisada. Consequentamein han vischinas e vischins da decider ils 27 da settember 2026 davart tschun damondas. Pertuccont il cussegl da vischnaunca setschenta la damonda da remplazzar quel culla radunonza communala. Mustér enconuscha il cussegl da vischnaunca dapi 1972. En connex cun ina retscherca da meinis per la revisiun totala dalla constituziun communala igl onn 2008 havevan 61 % dallas votantas e dils votants beneventau in cussegl da vischnaunca era igl avegnir.
Gerau e menader
Pertuccont il cussegl da scola e la cumssiun da baghegiar vul la suprastonza communala avisar in process pli speditiv dallas decisiuns. Enstagl dil cussegl da scola vesess ella la cumpetenza pils fatgs da scola tiel gerau responsabel e la menadra ni il menader da scola. Tier la cumissiun da baghegiar fuss ei futuramein il gerau cumpetent ed il menader digl uffeci da baghegiar. Pertuccont la vegliadetgna dil dretg da votar tschenta la suprastonza communala treis damondas: 18 onns sco entochen dacheu, 16 onns ni tenor il cantun Grischun che decida medemamein ils 27 da settember 2026 da sbassar il dretg da votar sin 16 onns.
Daventar pli efficients
«La moziun dil cussegl da vischnaunca ei il motiv che nus essan sedecidi da consultar il pievel era pertuccont il cussegl da vischnaunca, la cumissiun da baghegiar ed il cussegl da scola», di il president communal René Epp. Silla damonda, daco ch’ins vegli instradar ina revisiun totala dalla constituziun sulettamein 18 onns suenter che quella ei vegnida revedida la davosa ga di el: «Oz va il temps pli spert. Nus lessen modernisar la constituziun. Sche nus stuein eventualmein tuttina far in’adattaziun sin fundament dalla moziun pertuccont la cumissiun da gestiun, lu vala ei la peina da prender en mira era autras midadas. En quei senn lein nus saver tgei ch’il pievel manegia.»
Liungas proceduras
Sco René Epp di, hagien las experientschas dils davos onns mussau ch’ei detti proceduras – per exempel tiels fatgs da baghegiar – che cuozien memia ditg. «Culla structura sco nus s’imaginein fuss tut bia pli efficient e spert.» Ei seigi era buc aschia ch’ils geraus havessien dapli lavur, il cuntrari: «Ils documents ston els consultar aschia ni aschia. Enstagl da far lu in ulteriur pass per decider per exempel ella cumissiun da baghegiar, savessen els gia decider ensemen cul menader digl uffeci. Quei fuss era pli efficient.»
Gust da leger dapli?