Ir in contact

Ils chatbots pon respuonder a tuot las dumondas. Eu sun adüna darcheu stutta quant reals chi sun fingià. Maschinas chi dan respostas chi sumaglian a quellas dad umans, co es quai be pussibel? Fich simpel, las respostas vegnan oriundamaing dad umans. L’intelligenza artificiala vain creada dad umans, per part suot fich noschas cundiziuns da lavur, e lura vain miss insembel la massa da tuot quistas infuormaziuns. Sco ün uman cun ün tscharvè immens chi ha vivü fingià blerischems ons sün tuot il muond e sa tuot. Ma alch til impedischa dad esser cumplet, l’es aint in üna chabgia da metal. ChatGPT, Claude e tuot la cumpagnia nu sun our da pel ed ossa. I nun han sentimaints ed i nu pon neir na ir in resonanza. Els nun han corp ed orma, e precis quai es enorm relevant pella sandà ed il svilup da l’esser uman.

Hilarion Petzold, psicolog, filosof e fundatur da la terapia integrativa nomna l’alienaziun (Entfremdung) sco motiv central cha l’uman vain amalà. Scha l’uman perda il contact cun seis conumans, cun sai svess, cun quai ch’el fa, culla natüra e cul temp o cul ritem ris-cha’l da perder sia sandà. Ün fat ch’eu poss observar bain in mia lavur sco psicologa. Tras il svilup da la società e da la tecnologia ans chattaina confruntats cun ün ritem chi nu correspuonda plü a l’esser uman, cun ün consüm exagerà, culla distanza invers la natüra. Las medias socialas promouvan l’individualisaziun e l’idealisaziun da la vita. I fan verer da pudair far ed avair tuot al listess mumaint e da stuvair esser perfets. Quai po ir uschè inavant chi s’ha creà per sai ün muond ideal illusoric e nu’s bada gnanca plü che chi’d es propi important e che chi sun ils agens bsögns. Tuot vain be controllà dal cheu, sco pro ün computer. Quist tuna forsa üna pa extrem per no chi vivain aint illas muntognas ed eschan pertocs per furtüna damain da quist svilup. Ma no pudain istess observar pro no svess aint il minchadi, scha no ans sviluppain vers computerins o scha no restain umans.

Per Hilarion Petzold es il cuntrari da l’alienaziun l’appartgnentscha. Cultivar l’appartgnentscha (Zugehörigkeit) nun es gnanca uschè greiv. Ir in contact cun umans fatscha a fatscha, promouver cumünanzas e cumüns vivs, tadlar als segns da l’agen corp ed a las aignas emoziuns ed acceptar l’agen ritem. Quai voul eir dir cha no predschan il process cha no fain e cha no ans possan tour temp per quel. No pudain imprender da noss sbagls, scha no vain perseveranza e no vain la pussibiltà da’ns sviluppar insembel cun oters. Fich important es eir da tscherchar daplü contact culla natüra e d’imprender da quella, a la fin eschan eir no natüra. Star salda minchatant e tadlar a sai e seis agens bsögns. Sortir dal ritem accelerà e viver al mumaint. Tuot quai dà energia ed ans collia cun no svess e cul muond.

Alice Kühne ha studegià psicologia e scienza da sport a Berna. Suenter ses studis e differents viadis è ella turnada en sia patria a Scuol. Ella lavura en la Clinica Curativa a Scuol sco psicoterapeuta ed è docenta per terapia da moviment.