La Cumbiniala – ina canorta ed aunc dapli

Dapi tschun onns dat ei en Lumnezia ina «KiTa». La scursaniziun dil plaid tudestg «Kindertagesstätte» s’auda tiel vocabulari da biaras famiglias. Mummas e babs engaschai ella professiun han a disposiziun la canorta, in liug da confidonza per lur pigns. La Cumbiniala ei part dil sistem da viver e survescha al model dallas famiglias giuvnas. «Igl ei bein bien che noss’uniun exista aunc adina», remarca Elisabeth Lorez. Ella presidiescha dapi in onn l’uniun Cumbiniala. Igl ei la purtadra dalla canorta d’affons pigns en Lumnezia. «Nossa squadra assista als pigns da maniera individuala ed en ina atmosfera persunala e caulda», san ins leger ella pagina d’internet dalla Cumbiniala. L’uniun porta in menaschi cun 300 procentualas da plazza, reparti sin specialistas diplomadas dalla tgira d’affons ed ina plazza d’emprendissadi en quei sectur.

Da gliendisgis tochen vendergis

En Surselva dat ei pliras canortas, a Flem, Laax, Glion, Mustér, Val S. Pieder. E dapi tschun onns era en Lumnezia. «Jeu hai plascher da quei menaschi», declara Elisabeth Lorez el discuors culla FMR. «La casa dil docter duei daventar in center per juniors e seniors», haveva la FMR rapportau ils 3 da fevrer 2021 en caussa canorta d’affons pigns. Cuort avon, ils 22 da schaner, haveva ina gruppa d’iniziantas fundau l’uniun-purtadra. Accent central dalla Cumbiniala ei la canorta d’affons pigns. L’anteriura casa dil miedi e dalla cassa da malsauns a Vella survescha vinavon ad in intent social per la populaziun dalla vallada. La basa legala cantunala e federala garantescha denter auter la finanziaziun.

Culla fundaziun era Elisabeth Lorez da Surcasti geraua e responsabla pil ressort scola e socialesser dalla vischnaunca Lumnezia. Oz eis ella buca pli ella suprastonza communala, denton ha surpriu il 2025, sco successura da Corinne Weishaupt, il presidi dall’uniun Cumbiniala. Accent central da quella ei la canorta d’affons pigns. Da gliendisgis tochen e cun vendergis, mintgamai dallas 6.30 tochen las 18.00, ei quella aviarta. Ils geniturs portan lur pigns per in miez ni entir gi a quell’instituziun. Els san confidar els a persunas specialisadas che miran ed han quitau dad els.

Per affons pigns e scolars

«La canorta possibilitescha da cumbinar professiun e veta da famiglia. Il medem mument rinforza ella la Lumnezia sco regiun attractiva da habitar e viver per famiglias giuvnas», circumscriva Elisabeth Lorez gl’intent dalla Cumbiniala.

«Nus essan concepi ed endrizzai per 12 plazs», explichescha il vicepresident Gabriel Derungs. La surfatscha da rodund 115 m² ella casa dil docter ei repartida en quater stanzas, treis grondas e spaziusas e duas pli pintgas sco era ina cuschina. Lezza drova la canorta per preparar ils solvers ed ils puschegns. Ils emprems affons arrivan gia la damaun allas sis e mesa. Els passentan il gi ella canorta e survegnan leu solver e gentar, san termagliar, durmir e sesentir sco a casa.

La presidenta dall’uniun-purtadra renda attent che la Cumbiniala ei avanzada ad in menaschi multifuncziunal ed a favur dalla populaziun lumneziana. Buca mo affons pigns san profitar digl «igniv» ella casa dil docter. «Nus essan cheu era per affons da scola e seniors. Co pia? La Cumbiniala garantescha l’assistenza cumplementara alla scola. Igl ei era la canorta per las structuras dil gi da scolaras e scolars che visetan la meisa da miezgi el da casa Val Lumnezia. «Ina da nossas collaboraturas ei adina presenta leu sco persuna da contact e d’assistenza», gi Gabriel Derungs. Il «da casa val lumnezia» ei ella vischinonza, quei ch’ei in grond avantatg pil survetsch dalla Cumbiniala.

Survetschs era per seniors

Era la cuminonza dils seniors stat a cor alla Cumbiniala. Quater gadas ad onn organisescha ella la meisa da miezgi dils seniors dalla Lumnezia, ina sentupada che quels apprezieschan fetg. Plinavon dat ei in survetsch da taxi per persunas ch’ein buca mobilas, era quel va sut il patrunadi dalla Cumbiniala. Pils pli pigns dat ei duas ulteriuras purschidas: «L’organisaziun dalla gruppa da giugs a Cumbel e la sentupada dils affons pigns a Lumbrein», relata Elisabeth Lorez.

Dapi la fundaziun sustegn la vischnaunca Lumnezia generusamein l’uniun. La collaboraziun ei reglada cun ina cunvegna da prestaziun. Igl ei la basa pil menaschi ed era quella per sviluppar vinavon las purschidas. Il president communal Daniel Solèr confirma quei: «Nus havein il label dalla SAB ‹vitg da muntogna attractiv per giuventetgna› e perquei appreziein nus fetg la lavur che la Cumbiniala fa.» Quell’instituziun seigi impurtonta, ella capeschi da cumbinar survetschs buca mo per giuventetgna, mobein era pils attempai, puntuescha il president communal. «Nus essan fetg engrazieivels per quella prestaziun e cunscients che quei engaschi ei pusseivels mo cun bia lavur voluntaria davos las culissas», sincerescha Daniel Solèr.