Tants êrs scu darar
Tants êrs scu chest onn ins ò darar vasia an Surmeir. Ena raschung è tgi la stad 2025 è stada ena fitg bunga da quantitad da pavel. Perveia da chegl èn chest onn nias aros daple pros per la cultivaziun da giotta per far biera.
Per en po pi bod tgi igls davos onns è an Val Alvra ed an Surses nia scoss per raccoltar la garnezza. Cun pacas excepziuns è cunzont neida raccoltada giotta per far biera. Chegl ò confirmo Sandra Kunfermann tgi segna tar l’organisaziun Gran Alpin per la direcziun anvers la FMR. La qualitad dalla giotta per far biera seia fitg bunga chegl tiers la setgira da chesta stad. La giotta cuntigna chest onn pero daple protein, chel tgi seia tenor Sandra Kunfermann er ena sfeida. Cunchegl tgi en ot cuntign da proteins torbla la biera, seia chegl betg ideal per la producziun da biera. En quantum da chella giotta vegia ins damai da duvrar scu giotta per magler u schizont per pavel.
Magari anfignen la fegn d’otgover
An Surses dattigl 14 ed an Val Alvra 16 pours tgi segnan sulet per la cultivaziun da giotta per far biera. Gl’onn passo èn neidas raccoltadas aint igl antier intschess da Gran Alpin (plessas regiuns digl cantun Grischun) 314,6 tonnas giotta per far biera. An Surses e Val Alvra schea igl domber tar radond 60 tonnas. Cun aveir an Surmeir daple êrs tgi anc l’onn 2025, è igl domber chest onn pi ot.
La raccolta da garnezza 2026 an Surmeir ed er an otras regiuns digl cantun è terminada l’emda passada. Sandra Kunfermann ò detg tgi oters onns cuzzava la raccolta anfignen vers la fegn d’otgover. Las temperaturas pi otas e bler suglegl on laschea crescher las plantas pi spert ed on accelero l’amplantaziun e la madiraziun digl grang. Tar setgira persistenta reagescha igl grang savens cun ena schinumnada madiranza d’urgenza. La planta interrompa anticipadamaintg l’absorbaziun da substanzas nutritivas per sierar la survivenza, uscheia tg’igl grang è pi bod sitg, ma savens er pi pitschen.
Strousch sur 1300 meters sur mar
An Surmeir ins vei êrs an lis cun en’otezza sur mar d’anfignen 1300 meters. Egn da chels êrs per exaimpel sa catta a Salouf aint igl manevel digl Lai da Burvagn. Lò vainsa visito igl pour Dario Albertin e sies frar Armando Albertin. Vedlonder da scuder era cun la sia maschinunga Silvan Philipp da Vaz Sot. El ò detg tgi chest onn vegia el gio scumanzo igl zarcladour a scuder ainten regiuns pi bassas. Ossa seia per el la staschung da scuder gio a fegn e chegl per varsaquantas emdas pi bod tgi igls davos onns.
Ensatge daple tge en’oura ò Silvan Philipp gia per scuder igl êr cun ena surfatscha dad ena hectara. El ò taglea la garnezza cun en vehichel tgi peisa vers 12 tonnas. Igl grang vo ainten en tanc da garnezza ed igl strom patta la maschina davos or segl êr. Cugl strom fò Dario Albertin ballas per uscheia pudeir duvrar chellas an uigl. Cun aveir gia gl’onn passo bler fagn, vegia el chest onn aro egn terz daple per samnar e raccoltar giotta per far biera. An tot ò Dario Albertin raccolto radond 4 tonnas giotta per far biera. Sies frar Armando Albertin ò en êr cun ena surfatscha da 70 aras a Del. Er el totga tar egn da chels pours an Surses tgi raccolta giotta per far biera.
Per 100 liters biera dovrigl bung 21 kilos giotta
Scu tgi Sandra Kunfermann dei seia la Bierareia Locher ad Appenzell igl travagl tgi peglia la gronda somma giotta per far biera. Tenor las infurmaziuns dalla bierareia appenzellesa schea chel domber tar passa 110 tonnas. Ensatge giotta per far biera reteira er la Bierareia da Monstein. Per 100 liters biera ins dovra radond 21 kilos giotta. Or da chels 21 kilos dattigl circa 17 kilos malt, en product indispensabel per far biera, dasper ava, offa (Hopfen) e lavamaint.
Gust da leger dapli?