«Savais tge? – Jau fatsch president»
Cun 15 onns stat el en il gol dal CB Surses. Cun 21 onn presidiescha el la Musica instrumentala Savognin. Cun 28 onns daventa el co-proprietari da la Tri Air a Jona. Flavio Sterli na fa betg lungas e surpiglia responsabladad, sch’el vegn dumandà. – In purtret.
«Far, betg angal baitar»! Quai è ina veglia regla per avair success. Per Flavio Sterli (40) vala questa regla be a mesas. El è in tip che piglia gugent a maun chaussas ed è pront da trair il char. Ma el «baita» era fitg gugent. E tge ch’el fa era gugent: divertir la glieud.
Questa cumbinaziun è probabel la raschun ch’il Sursetter è uschè enconuschent en il conturn da Savognin – malgrà ch’el abitescha gia daditg en la Bassa. Flavio Sterli moderescha regularmain festas sco la «Tundeida», el ha presidià onns a la lunga la musica da Savognin ed era dirigì la musica da tschaiver Fetters Sursetters.
Goli e commentatur enina
Duas reminiscenzas illustreschan ses temperament ed engaschi. Ina deriva dal temp sco goli da l’emprima equipa dal Club da ballape Surses. El saja stà in pau in sturnichel, sco ch’el di sez. Durant ils gieus haja el adina commentà l’andament e dirigì sia squadra. «Il goli ha la finala la meglra survista», sa giustifitgescha el ed agiuntescha: «Sgulà giu da la plazza na sun jau mai, perquai ch’jau avess gì ina tuppa bucca.» El haja plitost motivà sia squadra, betg reclamà. Ma el conceda era ch’ils adversaris na sajan betg gist stads intgantads, mabain anzi irritads dal goli ch’è stà 18 onns tar il CB Surses.
L’autra reminiscenza deriva da la Musica instrumentala da Savognin. Gia a partir da 16 onns aveva Flavio Sterli sco schef da material gì d’avair quità dals instruments, da las unifurmas e da las musicalias. Suenter pliras midadas internas han blers commembers pers il plaschair da far musica. I duvrava in nov president, ma nagin n’era en vista.
Trais uras viadi per ir ad exercizi
In di, la musica era gist da viadi cun bus ad ina festa, di il giuvenotter: «Savais tge? – Jau fatsch president.» Flavio Sterli aveva 21 onns. Sia unica premissa era ch’ina collega dad el fetschia secretaria e vegnia er en la suprastanza. Strusch ch’el aveva pronunzià quai, è sa vieut in commember che lavurava sin banca ed ha ditg: «Sche vus surpiglias quai, fatsch jau cassier.»
In’emna pli tard èn els vegnids elegids ed ils proxims onns è la Musica instrumentala Savognin prosperada. Oz dumbra ella enturn 35 musicants e musicantas. En il fratemp ha Flavio Sterli dà giu il presidi, ma el va anc mintg’emna davent da Mollis, nua ch’el abitescha cun sia famiglia, ad exercizi a Savognin. «Blers na chapeschan betg ch’ins sa metta trais uras sin viadi per ir a sunar duas uras. Ma quai fatsch jau per tegnair las ragischs ed il contact cun la Val Surses.»
Nagut da perder sco giuven
Sche Flavio Sterli raquinta co ch’el ha surpiglià uffizis u incumbensas, tuna quai tut natiral. Igl ha ina tscherta levezza. Quai vala era per il mument ch’il fundatur da Tri Air a Jona en il chantun Son Gagl l’ha dumandà, sch’el vuless daventar ses successur.
Sco inschigner per tecnica da maschinas era Flavio Sterli pir in onn en questa interpresa ed aveva pir 28 onns. «Pertge betg», è stada sia resposta. Dus onns pli tard ha el surpiglià las aczias dal fundatur ed è dapi lura, ensemen cun duas autras persunas, co-proprietari da l’interpresa.
«Jau sun creschì si uschia», manegia Flavio Sterli, sch’el sa regorda enavos a questa decisiun. «Ins na sto betg studegiar ditg e lung, mabain far. Ins sto tadlar sin il cor u il venter e sa dumandar: Tge hai jau da perder? Nagut hai jau da perder sco giuven da 28 onns.» Sco giuven schef tar la Tri Air haja el gì da manar persunas che lavuravan gia 30 onns en l’interpresa – sumegliant sco tar il presidi da la musica.
Spargnar 350 000 liters aua il di
L’interpresa a Jona fa «engineering» per stgaudar u sfradentar bajetgs u implants. Ella planisescha la tecnica d’edifizis e surveglia suenter che tut vegnia construì endretg. Mintga project è auter, preschenta novas sfidas che basegnan novas soluziuns.
«Tge che nus faschain gugent èn projects per la recuperaziun da chalur, l’uschenumnada ‹Wärmerückgewinnung› », di Flavio Sterli. Da tegnair quint a las resursas saja in impurtant tema. L’industria haja anc in grond potenzial en quel reguard.
Uschia hajan els installà per l’interpresa Ospelt che producescha victualias per la marca Malbuner indrizs per recuperar chalira. Las victualias stoppian per part vegnir sterilisadas sin passa 120 grads e suenter puspè sfradentadas cun gronds quantums aua frestga, explitgescha l’inschigner: «A nus èsi reussì dad instradar in concept per recuperar la chalira ed uschia po l’interpresa il medem mument spargnar mintga di 350 000 liters aua frestga.»
Sfradentar centers da datas
Flavio Sterli tgira cun ses team er ils 120 centers da datas da Sunrise en l’entira Svizra. La Tri Air procura ch’i stettia frestgin en quests centers. Sch’in indriz da frestgentar en in tal center croda ora, munta la temperatura entaifer paucas minutas sin 45 grads e dapli. Ils servers ston vegnir tschentads giu, ils clients da Sunrise na pon betg pli telefonar e guardar televisiun.
Il sfradament ha Flavio Sterli era procurà per ina da las pli grondas arderas da rument svizra, la Kenova en il chantun Soloturn. Ella è vegnida renovada cumplettamain per 600 milliuns francs ed inaugurada l’avust passà. Otg onns ha la Tri Air tschertgà soluziuns che procuran per aria frestga en las hallas da maschinas ed en la centrala d’energia. Era qua vala: «Sche noss ventilaturs crudassan ora, lura na pudess l’ardera betg pli lavurar.»
Stgaudament per prinzi e princessa
L’ardera è stada il pli grond project da Flavio Sterli. Ma il pli distinguì project sa chatta en il chastè dal Principadi da Liechtenstein. Il chastè è ditg vegnì stgaudà cun ieli. Fin ch’il prinzi e la princessa han in di envidà l’inschigner da Tri Air ad in’audienza.
Flavio Sterli ha lezza giada pudì impunder ses inschign da discurrer ed argumentar. El ha explitgà fin e manidel al pèr aristocrat, tge avantatgs ch’in stgaudament a distanza avess per il chastè – cun success. Oz vegn la chalur per las stanzas noblas en il chastè or da l’ardera da Buchs. Lezza stgauda ina gronda part da las vischnancas dal Principadi da Liechtenstein.
Goli, inschigner, moderatur e bab
Flavio Sterli (40) è creschì si a Savognin. El viva cun sia dunna e sias duas figlias a Mollis en il chantun Glaruna. L’inschigner è co-proprietari da la Tri Air a Jona en il chantun Son Gagl. Il biro d’inschigners occupescha var 40 persunas e porscha soluziuns per stgaudar u sfradentar bajetgs u indrizs per recuperar energia e chalur.
L’emprendissadi ha Flavio Sterli fatg tar la Ems Chemie sco construider dad indrizs ed apparaturas. Pli tard ha el studegià tecnica da maschinas a la Scola auta spezialisada a Rapperswil. En il studi è el sa focussà sin tecnica d’energia.
Dapi prest 30 onns suna el cornet en la Musica instrumentala Savognin ch’el ha presidià 14 onns. En pli ha el presidià l’inscunter da guggas a Savognin e dirigì la musica da tschaiver dals Fetters Sursetters – per numnar be singuls da ses uffizis. Adina puspè surpiglia el la moderaziun a festas, sco per exempel la «Tundeida» che ha adina lieu l’october a Savognin.
18 onns ha Flavio Sterli giugà en il Club da ballape Surses sco goli e suenter anc fatg set onns il goli per Hinwil.
Gust da leger dapli?