Columna

Car Silvan

parter

Ei dat caussas che svaneschan senza gronda protesta. Cabinas da telefon per exempel. Ni ils cedels da pagament. E lu datti caussas che svaneschan ed ein onns pli tard aunc adina tema. Ina sosa da salata per exempel. Ti sas tgeinina ch’jeu manegel.

Da lezzas uras, cu la Migros a Glion era aunc la veglia Migros e l’ustria lien senumnava Sursilvana, deva ei ella. Quella sosa. Tut che saveva tgeinina. Ella s’udeva tier la Surselva sco il Rein, la catscha aulta il settember e las tscharvas che stattan bugen leu, nua che negin ha la buis cun el.

Lu ei igl onn 2018 vegnius. La veglia Migros ha fatg plaz alla nova. Tut ei daventau pli grond, pli clar, pli modern. E l’ustria? Ina sco biaras. La finala duei ina sosa da salata ella Migros a Glion buca gustar auter che a Turitg ni a Genevra. Bein clar. Mo tup che la veglia gustava meglier. 

Ussa pudess ins tertgar che la Surselva seigi daferton serevegnida da quella sperdita. La finala discurrin nus d’ina sosa da salata. Buca d’in bein cultural. Schegie. 

Ti has inagada raquintau a mi, che beinenqual famiglia cumpravi tia sosa per occasiuns specialas. Per Nadal. Per Pastgas. Per natalezis. Auters prendan per talas caschuns la megliera butteglia ord tschaler. En Surselva mettev’ins para pli bugen tia sosa da salata sin meisa. Chapeau!

Remarcabel ei era il fatg, che la glieud tschontscha aunc oz dad ella. Pensiunadas e pensiunai che seregordan da pli baul. Persunas carschidas ch’eran lu aunc affons. Otg onns pli tard. Sco sch’enzatgi havess conservau il gust, mo deplorablamein buca la sosa. 

Car Silvan, jeu sedamondel sche ti sminas contas gadas che tiu num croda aunc adina zanua en Surselva cu la salata vegn sin meisa. Auters cuschiniers survegnan steilas per lur creaziuns. Ti e tia sosa haveis dumignau a meisa tier in tschuat famiglias. Senza tuaglias alvas e senza pusada d’argien. Quei ei marca! 

ABBA ha fatg siu comeback suenter 40 onns. Lu duessen otg onns esser negin problem per tia sosa da salata. Ella sto gie ni cantar ni saltar. Semplamein gustar. Tgei manegias? Co fussi cun in’ediziun speciala: «La Brama Sursilvana»? Mo per in di. Ina dumengia. Ni in sempel luverdi. Senza teppi tgietschen, senza tamtam. Persuenter en ina quantitad che tonscha per in’entira vallada. 

Gie Silvan, ti vesas, tia sosa ha fatg carriera. Senza Insta, senza reclama e senza ch’ella seigi insumma aunc sin meisa. En quei senn: Sche ti truschas puspei ella in di, sche fai avunda. Nus vegnin bugen. Persunas pli veglias per mirar sch’ella gusta aunc sco lu e la glieud pli giuvna per mirar, sch’ils vegls surfan puspei inaga. 

E sche omisduas generaziuns han raschun Silvan – lu has ti la salata. Mo per cletg cun ina buna sosa. 


Silvan ei il cuschinier dalla legendara sosa da salata da l’anteriura ustria Sursilvana a Glion.

MAD
Patrícia Tschuor-Marques viva a Rueun e sa che buca tut era meglier pli baul. La sosa denton schon.