Intelligenza artificiala

Damonda virulenta – risposta perschuadenta

Ella sessiun d’october dil Cussegl grond ha la suppleanta lumneziana Sarina Caduff inoltrau alla Regenza ina damonda pertuccont l’intelligenza artificiala (IA). Gliendisgis ha l’executiva cantunala publicau sia risposta. Igl ei ina resumaziun da tut quei che schabegia dapresent pertuccont IA.

parter

«Generalmein sundel jeu cuntenta cullas rispostas. Igl ei ina buna resumaziun da da tut quei ch’il Cantun fa en connex cun promover l’intelligenza artificiala sin plaun cantunal e local», manegia Sarina Caduff sin damonda dalla FMR. Gl’atun vargau ha la suppleanta dil circuit d’elecziun Lumnezia representau l’emprema gada sia regiun el Cussegl grond. Cun quella caschun ha ella inoltrau ina intervenziun pertuccont l’intelligenza artificiala (IA).

Las treis damondas

La giuvna politichera ha vuliu survegnir ina survesta dalla strategia grischuna pertuccont IA. L’emprema da treis damondas che Sarina Caduff ha tschentau pertucca l’orientaziun strategica e tgei directivas concretas che la Regenza persequitescha per trer a nez sistematicamein las schanzas dalla IA per innovaziun, economia e svilup persistent.

Culla secunda damonda ha ella vuliu eruir tgei programs da promoziun, infrastructuras digitalas e purschidas da sustegn ch’ei detti. Accentuau specialmein ha l’interpellanta las pusseivladads per interpresas, fundaturas e fundaturs da firmas, instituts da perscrutaziun e talents. La tiarza damonda pertucca l’infrastructura digitala e las cooperaziuns, en special cun firmas da tecnologia che vulan – ni duein – promover il transfer da savida.

Quasi in muossavia

Ch’igl ei ina tematica virulenta ha gl’interess dallas deputadas e dils deputai cumprovau: 45 dils 120 commembras e commembers han con-suttascret la damonda parlamentara. Cun quella ha l’emprema signadra Sarina Caduff quasi «sittau» encunter castials ch’ein gia sballunai. La politichera ei lu era satisfatga dallas rispostas ch’ella ha retschiert. In detagl maunca denton ad ella: La damonda concernent la strategia generala dalla IA ha la Regenza rispundiu cun presentar il program «Administraziun digitala Grischun 2024-2028». Ella havessi spitgau ina survesta buca mo tgei che mondi en caussa IA ell’administraziun cantunala, mobein era digl engaschi a favur dall’economia privata. Ei seigi sulettamein ina constataziun, puntuescha Sarina Caduff, la risposta dalla Regenza detti tuttavia ina survesta da quei che mondi en caussa IA.

La risposta dils 17 da december 2025 e publicada gliendisgis, ils 26 da schaner 2026, ha il president dalla Regenza dil 2025, Marcus Caduff, suttascret ensemen cul cancellari Daniel Spadin. Igl ei quasi in muossavia pertuccont l’introducziun e la promoziun dalla IA. «Al cantun Grischun porta quei novas schanzas per rinforzar sia attractivitad sco liug economic e liug da habitar», introducescha la Regenza. En siu program 2025-2028 detti ella gronda peisa alla transformaziun digitala, scriva ella.

Per pintgas e mesaunas

La Regenza puntuescha ch’ei seigi impurtont da zavrar claramein las cumpetenzas en connex cun IA: Il dretg federal unitar regleschi il diever per tuttas persunas privatas en Svizra ed il dretg cantunal quel da purtaders cantunals ed incumbensas statalas. En connex cul cavazzin «Administraziun digitala Grischun 2024-2028» declara la Regenza tgei ch’il Cantun fa, porscha, sustegn e promova enteifer l’administraziun. Per promover l’economia privata enumerescha ella en sia risposta ils instruments e plattafurmas che projects e firmas san consultar. Ina plattafuorma nova senumna «KIxKMU. Quella porscha a fatschentas pintgas e mesaunas in sustegn e survetschs da coaching per emprender ed applicar la digitalisaziun.

Cun sia tiarza damonda ha Sarina Caduff vuliu saver co la Regenza procura e garantescha las infrastructuras. «Igl ei ina premissa centrala per la transformaziun digitala», san ins leger ella risposta. Il Cussegl grond hagi approbau gia il 2020 cul concept «Pindel ultralad». Per amplificar l’infrastructura da basa ha il parlament approbau lu in credit da 35 milliuns francs.