Musica romontscha

«Jeu mettel mintga damaun il svegliarin»

Mesjamna, ils 18 da fevrer 2026 ei a Cuera silla tribuna dalla Werkstatt il batten dil disc cumpact niev da Mattiu Defuns. Il cantautur edescha gl’album «Aura» cun diesch canzuns novas.

parter

«Ei va bein», «Plova», «Casa mia», «Mument» e sis auters tetels cuntegn il niev album da Mattiu Defuns. Il cantautur da 28 onns ston ins buca presentar en tiara romontscha. El s’auda tiels etabli e sia vusch caracteristica enconuscha quasi mintga affon. Avon diesch onns ha il giuven ch’ei carschius si a Darvella ughegiau dad ir la via sco musicist professiunal. Che quei ei gartegiau cumprova Mattiu cun ses concerts ell’entira Svizra. Avon in meins ha el representau la tiara romontscha agl Eurosonic Festival en Hollanda. Ils 18 d’avrel 2026 sepresenta el a Mustér. Exact dus meins avon, ils 18 da fevrer 2026 battegia Mattiu e sia band igl album niev «Aura». La FMR ha entupau e discutau cun el.

FMR: Il schaner vargau essas Vus stai culla band sin ina turné ella Hollanda ed en Tiaratudestga. Co eis ei stau da dar concerts a Köln, Amsterdam, Groningen e Berlin?

Mattiu Defuns: Igl ei stau ina fetg fetg biala e buna experientscha. Naturalmein, sche nus sunein en Svizra, vegn la glieud. E sche nus sunein a Berlin ni Groningen, ei quei auter. Nus essan buca enconuschents cheusi el nord. Quei ch’jeu sai confirmar ei che nus havein dumignau da contonscher la glieud entras far reclama tier la glieud da quei contuorn urban. Aschia havein nus saviu emplenir pintgas salas en quellas metropolas. La conclusiun impurtonta ei ch’il quart lungatg naziunal svizzer ei bellezia da tedlar. Ch’ei seigi in lungatg schi melodius per cantar havein nus udiu pli che ina gada. Ils resuns suenter quels concerts en Hollanda e Tiaratudestga ein encuraschonts. Quei semuossa denter auter els fans che suondan mei en quellas tiaras. A Groningen al Eurosonic Festival eis ei era gartegiau d’empunir contacts novs. Resumond sai jeu dir ch’igl ei in’experientscha custeivla pigl avegnir.

Co vai cun Mattiu Defuns oz, suenter il retuorn en patria e cuort suenter ch’il tschunavel album ei cumparius?

Jeu sesentel bein. Venderdis vargau ei gl’album «Aura» cumparius, quei ei stau in mument impurtont, pertgei ins ha contonschiu puspei ina finamira. La registraziun ed ediziun ein stadas cumbinadas cun massa lavur. Igl ei stau in stregn temps. Culla band sundel jeu era staus ils davos meins bia sin viadi. Nus havein visitau occurrenzas e dau concerts trasora. Pil mument eis ei empau pli ruasseivel, quei gaudel jeu schon.

Co ston ins s’imaginar il mintgadi d’in musicist sco Mattiu? Co ei Vies di structuraus?

Da principi suondel jeu mes termins ed jeu sedrezzel miu mintgadi tenor quels. Quei ein ils concerts e las preparativas per quels. Regularmein dat ei sentupadas cun mia glieud. Il bia sundel jeu la fin d’jamna zanua da viadi. Il venderdis, la sonda e la dumengia ein ferms dis da lavur. Lu fetsch jeu meinsvart il glien­disdis liber. Lu gaudel jeu, sco auters era, il temps liber per ir cun skis ni guder il ruaus. Igl ei la biala vart da mia veta ch’jeu sai parter en sez miu di. Denton drovel jeu tuttina aunc empau structura. Jeu mettel per exempel mintga damaun il svegliarin, beibel miu caffè e solvel zatgei pauc. Magari s’entaupel jeu lu cun amitgas ed amitgs che lavuran era sur sesezs. Nus luvrein lu ensemen per sebrattar, discutar ed organisar. Sch’ins lavura da casa anora, ei quei pli luc che da luvrar cun ina structura fixa sco emploiau en ina fatschenta. Il temps liber ei per mei fetg impurtonts per regenerar ed esser creativs. Jeu sun in carstgaun ch’ei bia giuadora ed activs ora ella natira.

Vus savessas era ualvess luvrar cun in mintgadi ch’ei structuraus claramein e fix?

Per esser creativs drovel jeu en scadin cass la libertad. Jeu stoi denton dir ch’jeu hai luvrau gia en differents jobs cun structuras fixas. Jeu enconuschel pia era la vart ch’ins lavura tschun dis ad jamna cun urari reglau. Quei ha era ses avantatgs: Ti sas turnar a casa ed has finiu la sera tiu pensum. Tier mia lavur sco musicist liber ei quei auter, ins sa era strusch tschentar giu zacu. Perquei drovel jeu era ils muments dad esser persuls.

Ei la creativitad da Mattiu Defuns inexauribla e senza funs?

Jeu crei schon. Quei ha connex cun mia affonza. Mes fargliuns ed jeu essan carschi si cun quella forza creativa. Mes geniturs han dau vinavon quei, a casa s’udeva quella moda da viver tiel mintgadi. Jeu hai era empriu che la creativitad vegn buca da sesez, mobein ch’igl ei bia lavur davostier. Da nuot vegn nuot. Jeu vesel memez sco persuna luvrusa e fetschel bia da tgirar e promover la creativitad. Mias soras vesan quei tuttina, era ellas lavuran sur sesezzas. Il frar ei plitost il structurau, cul menaschi puril ei el denton era gl’agen schef.

Mesjamna battegeis Vus gl’album niev che ha il tetel «Aura». Quel cuntegn diesch canzuns ton ruhas sco finas. Co eis ei iu cun far e producir quella collecziun?

Cun scriver e cumponer invent’ins adina da niev enzatgei. Igl ei per mei il pli grond squetsch da «stuer» inventar zatgei niev. Quei album niev hai jeu entschiet gia duront ch’jeu erel vid finir quel ch’ei cumparius avon treis onns. Tut cula e va vinavon in en l’auter. Jeu hai gust e capeschel ch’ei duei ir vinavon. Tuttina ei quei squetsch da producir detg gronds. Ussa sundel jeu arrivaus puspei ad in punct pil qual jeu hai luvrau dus onns. Igl ei stau in temps fetg intensiv ed igl ei schabegiau bia en mia veta cun concerts, preschientscha mediala, producziuns. ­Ussa tegn jeu quei album enta maun e sentel il basegns da trer flad empau. En nossa societad essan nus disai dad ir d’ina finamira all’autra, d’in punct a tschel, tut sto ir vinavon. Enstagl fuss ei da guder in’uriala, festivar il mument per lu cuntinuar. Il proxim project ei denton gia planisaus.

Ussa fageis Vus marveglias. Dat ei in niev «Mattiu»?

Igl ei enzatgei tut auter che quei ch’jeu hai fatg ils davos onns. Ils davos onns sundel jeu adina staus en gronds studios da producziun, per exempel el Hansa-Studio en Tiaratudestga nua ch’jeu hai entupau inagada Herbert Grönemayer. En quels studios havein nus fatg en nies team da tschun persunas adina gronds projects cun bia glieud che ha accumpignau nus. Igl ei stau bialas grondas producziuns. Ussa hai jeu zaco il desideri ed havess plascher dad ir puspei in tec pli fetg anavos tier las ragischs.

Co ei quei da s’imaginar?

Jeu vi returnar tiel Mattiu culla ghitara, quel ch’jeu erel cu jeu hai entschiet. Mia finamira eis ei da far in album da tegia. Jeu mon questa stad en in liug empau isolau e fetschel leu las registraziuns. Senza quei grond ambient da studio cun amplificaders, sound e tecnica. Sempel e ruh eis ei sin tegia, leu duei ir per l’essenza, las canzuns. Mia idea eis ei da scriver leu musica cun artistas ed artists ch’jeu envidel.

Con ditg essas Vus sin quella tegia, in meins, in onn?

Jeu hai quintau dad esser leu dus meins e dad era registrar tut el liug.

Dess quei lu il sisavel album?

Quei sai jeu aunc buca dir. Era la fuorma ei aunc buca fixada, sch’ei dat in album ni mo ina EP. L’entschatta mars ses’jeu ensemen cun miu team e nus mirein da concretisar l’idea ch’jeu hai. Il motiv ei ch’jeu hai veramein giu il desideri da far zatgei auter. Ei havess saviu esser in viadi, far ina pausa creativa. Jeu gaudel fetg da sepresentar a mes concerts, mo zaco hai jeu il sentiment ch’jeu vegni buca giu dil fletg. Perquei ei il basegns d’ina pausa vegnius adina pli ferms. Jeu sun denton vegnius alla conclusiun ch’jeu sundel buca sfurzaus da vegnir alla fin giud tegia cun in album ni in product finiu.

Quei tuna da pausa creativa?

Gie, l’idea ei quella da seretrer e da schar nescher novas ideas, dar in stausch.

La vart economica, senza entradas da concerts, fa buca quitaus a Vus?

Jeu sundel modests. Sch’jeu vegnel da viver e tuttina da suandar mia passiun, la musica, lu ei quei ok per mei. Naturalmein ch’ei sto ir si cullas finanzas e cun pagar ils cuosts fixs ch’ins ha oz.

Vossa professiun ei la musica. Co e nua vesa Mattiu sesez en diesch onns?

Jeu patratgel da principi buca schi lunsch el futur. Jeu savess denton buca daco che zatgei duess esser auter en diesch onns. La musica ei mia professiun e mia passiun. Sch’jeu cumparegliel il svilup ch’jeu hai astgau far ils davos diesch onns, vesel jeu ch’igl ei pusseivel da cuntinuar. Ei sa esser ch’jeu sun buca pli dumandaus ni che zatgei auter influenzescha miu futur. In’autra situaziun fuss, sche mia motivaziun per la musica tschessass – per motivs nundeclarabels. Perquei mirel jeu era d’integrar en mia veta autras caussas e petgas che fan plascher a mi. Jeu partel denton dil fatg ch’jeu fetsch segir aunc musica en diesch onns. La musica ei adina stada ina constanta en mia veta. Jeu sai ch’igl ei grev da viver dalla musica sco musicist romontsch. Perquei vegness jeu ad anflar, sch’ei sto esser, autras vias.

Vus habiteis dapi zacons onns a Laax, essas denton sfurzai da bandunar la casa. Quella s’auda tier ina parcella pli gronda che vegn surbaghegiada. Nua habitescha Mattiu Defuns naven digl atun proxim?

Dapi gleiti tschun onns habiteschel jeu a Laax en quella casa. Gia cun ir en quella savevel jeu ch’il terren vegni surbaghegiaus. Tochen il davos duess ei dar habitaziuns per indigens – sch’ils indigens san lu era prestar ei. Miu plan per la stad proxima ei il project sin tegia. Gl’uost ei occupaus cun concerts, lu habiteschel jeu en miu bus ed il settember sundel jeu a catscha. Sigl october enquerel jeu in niev dacasa. Sche zatgei sa dar a mi in tip per ina casa cun curtin, sundel jeu engrazieivels.