Paradis da taglia per pensiunads
Il Grischun è in paradis da taglia per tgi che va en pensiun e retira chapital da la segunda pitga. Turitg è en quel reguard in enfiern fiscal. Passa 80 000 francs ha in um spargnà il 2018 cun midar domicil da Turitg en il Grischun. Ma las autoritads da taglia da Turitg han savurà la pulvra ed han survegnì raschun avant Tribunal federal. Il Grischun sto restituir las taglias incassadas.
Tgi che ha in pulit chapital en sia cassa da pensiun, lez u lezza s’enconuscha per il solit ora bain cun spargnar taglia. In rampign da guntgir la taglia sin entradas è numnadamain dad emplenir la cassa da pensiun. In pajament voluntari en la segunda pitga, pon ins deducir en la decleraziun da taglia. Ina persuna cun autas entradas po uschia reducir a moda marcanta la taglia – e quai è legal.
In auter rampign – betg legal – suonda lura cura ch’i va vers la pensiun. Tgi che na vul nagina renta, mabain retrair il chapital da la cassa da pensiun, per lez u lezza fa il domicil ina gronda differenza. I dat, ditg salop, paradis da taglia. Ed i dat enfierns fiscals. Dad aposta midar chasa dad in enfiern en in paradis fiscal be per guntgir autas taglias sin prestaziuns da chapital, n’è betg lubì. I vegn dentant para tuttina fatg, sco ch’ina sentenzia dal Tribunal federal mussa. E magari savuran las autoritads da taglia la pulvra.
L’enfiern da Turitg
Ma nua sa chattan insumma ils paradis e nua ils enfierns fiscals? La resposta dependa en emprima lingia da l’autezza dal chapital ch’insatgi retira da la cassa da pensiun. Tut tenor, sch’ins retira 50 000 francs, 500 000 francs ubain 5 milliuns, po il paradis fiscal sa chattar en in tut auter chantun u en ina autra vischnanca.
Sin la pagina d’internet da l’administraziun da taglia federala sa chatta in calculatur da taglia. Per summas a partir da 300 000 francs mussa il calculatur en mintga cas in avantatg dad abitar en il Grischun, per exempel per ina dunna da 64 onns (guarda grafica). Ella retira il 2025 prestaziuns da chapital dad 1 milliun francs. Ils enfierns fiscals per questa dunna sa chattan a Turitg, l’Appenzell Dadora ubain a Friburg. Là sto ella sbursar per part passa 11 % taglia federala, chantunala e communala.
Il parvis en vischnancas grischunas
Bunamain be la mesadad paja la dunna en chantuns sco Schaffusa, l’Uri u l’Appenzell Dadens. Là sbursa ella taglias da circa 6 %. Cun la plima van ils chantuns Sutsilvania ed il Grischun. Tschertas vischnancas grischunas tutgan tar las top-destinaziuns puncto taglias sin prestaziuns da chapital: A Laax sto la dunna pajar 5 %, a Schluein 5,2 %, a Schlarigna 5,2 % ed a La Punt-Chamues-ch 5,18 %. A Rongellen, la mini-vischnanca en la Viamala cun ses radund 60 abitants ed abitantas, pajass la dunna perfin be 4,8 %.
E quant auta è la summa effectiva che la dunna avess da pajar per il milliun ch’ella retira da la cassa da pensiun? L’administraziun da taglia federala enumerescha la summa per mintga vischnanca svizra. Ils exempels enumerads mussan grondas differenzas dad ina vischnanca a l’autra – era entaifer il medem chantun:
- Laax: 50 000 francs
- La Punt-Chamues-ch: 51 800 francs
- Lantsch: 57 000 francs
- Landquart: 61 000 francs
- Winterthur: 114 029 francs
- Wädenswil: 105 049 francs
Ma da forsa midar chasa da Winterthur a Laax be per pajar damain taglia, n’è sco ditg betg lubì e po daventar malempernaivel, sche las autoritads da taglia savuran la pulvra. Gliez mussa la sentenzia ch’il Tribunal federal ha publitgà ils 6 da schaner 2026.
Dabot midar domicil avant la pensiun
Dapi il 1993 paja in um adina taglia en il chantun da Turitg. Il 2018 va el parzialmain en pensiun ed annunzia en sia vischnanca ch’el midia domicil en il Grischun. La sentenzia dal Tribunal federal è anonimisada uschia ch’i n’è betg cler, en tge vischnanca grischuna che l’um va ad abitar. I stat be scrit ch’el possedia là ina abitaziun da vacanzas. L’um paja per il 2018 sia taglia en il Grischun.
Il 2021 survegn l’uffizi da taglia da Turitg ina annunzia che l’um haja retratg chapital da sia cassa da pensiun. Las autoritads da taglia han tuttenina dubis ed examinescha, nua che l’um ha insumma ses center da vita. Ellas vegnan a la conclusiun che quai è anc adina a Turitg.
L’um survegn sinaquai in segund quint da taglia per il 2018, questa giada dal fiscus da Turitg. Lez calculescha cun entradas da 321 000 francs ed ina facultad suttamessa a la taglia da 1 992 000 francs. L’um protesta entras tuttas instanzas cunter l’imposiziun dubla da Turitg ed anc dal Grischun. Era las autoritads da taglia grischunas sa dostan encunter l’imposiziun da Turitg e cunzunt encunter la pretensiun stuair restituir las taglias pajadas.
Spargnà 81 000 francs
Il Tribunal federal dat dentant raschun a Turitg. I saja incontestà che l’um n’haja mai gì ses center da vita en il Grischun. I crodia en egl che l’um haja inditgà la midada da domicil curt avant sia pensiun parziala ed avant ch’el haja retratg prestaziuns da chapital il 2018, il 2019, 2020 e 2021, scriva il Tribunal federal: «Almain per il 2018 èsi da constatar in respargn da taglia en il Grischun da radund 81 000 francs, resp. 39 %, cumpareglià cun il chantun Turitg.»
In cumportament «qualifitgà abusiv» na suttametta il tribunal dentant betg a l’um. Uschia mitscha lez per uschè dir cun in egl blau. Il Tribunal federal pretenda numnadamain ch’il Grischun restitueschia a l’um las taglias ch’el ha pajà da memia, resp. dublamain: ina giada en il Grischun ed ina giada a Turitg.
Giuridicamain han las autoritads da taglia grischunas pers la procedura. Tuttina n’adossescha il Tribunal federal ils custs da dretgira da 3000 francs betg al Grischun. Questa summa sto surpigliar l’um. Cun annunziar ses domicil en il Grischun ed intgins onns pli tard puspè prender enavos la midada da domicil, saja el responsabel per ils custs chaschunads, concluda la pli autra dretgira svizra.
Sentenzia 9C315/2023 dals 1 da december 2025, publitgada ils 6 da schaner 2026.
Il calculatur da Administraziun federala da taglia è da chattar qua: https://swisstaxcalculator.estv.admin.ch/#/taxburden/capital-payment
Cumbat cunter dumping da taglia
Duas dunnas e tschintg umens battan cunter il dumping da taglia sin prestaziuns da chapital. Las set persunas derivan dal chantun Sviz ed appartegnan a la partida socialdemocrata. Ellas recloman al Tribunal federal che Sviz vul sbassar a moda massiva las taglias sin chapital da la segunda pitga.
La FMR ha gì invista en il recurs inoltrà l‘october passà. Il Grischun stuess abolir ils privilegis fiscals ch’el conceda a persunas che retiran autas summas da chapital da la cassa da pensiun, sch’il recurs da Sviz ha success. Gliez menziunan ils recurrents a la fin da lur argumentari. Il parlament da Sviz ha decidì l’onn passà ina tariffa maximala per chapital da la segunda pitga. Era il Grischun enconuscha ina sumeglianta tariffa maximala.
Profitar dal sbassament da taglia a Sviz profiteschan be persunas che retiran 355 700 francs u dapli da la cassa da pensiun. Il pli grond profit han persunas che retiran plirs milliuns. In exempel descrit en il recurs: Tgi che retira 10 milliuns da sia cassa da pensiun, paja cun la nova tariffa maximala be anc taglias cumparegliablas cun ina persuna cun entradas da 14 000 francs l’onn.
Tenor ils recurrents è violada uschia la Constituziun. Mintga persuna duai pajar taglia tenor sia «capacitad economica» è in principi fixà en la Constituziun. L’unica raschun per sbassar la taglia saja stada dad augmentar l’attractivitad dal chantun Sviz per persunas che retiran autas summas da chapital. La concurrenza fiscala tranter ils chantuns na dastgia dentant betg vegnida manada uschia ch’ella cunterfetschia als principis constituziunals, pretendan ils recurrents.
Gust da leger dapli?