Ina stiva da morts a Glion
A Glion ein duas interpresas da sepultura alla tscherca d’ina localitad per endrizzar sco stiva da morts. En quei niev local duei la famiglia en malencurada haver peda per prender cumiau dalla defuncta ni dil defunct, e quei en in’atmosfera digna sco quei ch’ei vegneva fatg pli baul a casa. Gia endrizzau han ils survetschs da bara da Mustér e da Cuera in local da cussegliaziun a Glion.
Il survetsch da baras Furger da Mustér ed il survetsch da baras Caprez da Cuera han cattau ina collaboraziun en Surselva. Il domicil da lur prestaziun da survetsch ei Glion, nua che quellas e quels dil pli sisum la Surselva han pressapauc tuttina lunsch sco quellas e quels da Cuera per s’entupar. Per sustener ils confamiliars ils emprems dis da malencurada arva il survetsch da baras Caprez da Cuera ina stanza da cussegliaziun ed ina stiva da morts a Glion. Melanie Hangartner, la substituta dil gestiunari dall’interpresa Caprez, di ch’ils survetschs da bara da Mustér e da Cuera mettien a disposiziun in accumpignament facultativ pils confamiliars. «Piarder in concarstgaun ei ina situaziun pretensiusa. En quei mument drova ei buca mo ina sepultura digna, mobein era in accumpignament empatic e fin, ils dis avon il di da sepultura.»
Sligiaziun ideala
Mess en rocla l’idea per ina stiva da morts a Glion ha Rafael Monn, il gestiunari dil survetsch da baras Furgertaxi a Mustér. «Miu survetsch da baras ei memia pigns per endrizzar ina stiva da morts e per assister als survivents ni parents dalla defuncta ni dil defunct. Vitier vegn che Furgertaxi a Mustér lavura aunc sin auters secturs da transport e mo parzialmein sco survetsch da baras.» La filiala a Glion vegn menada d’omisduas interpresas ensemen. Il local da cussegliaziun e la stiva da bara planisada stattan era a disposiziun alla clientella da Rafael Monn e sia firma Furgertaxi a Mustér.
Temps per prender cumiau
Rafael Monn che ha surpriu igl onn 2019 il survetsch da bara a Mustér dad Ignaz Furger di ch’il temps per prender cumiau d’ina defuncta ni d’in defunct maunchi. Quei hagi el fatg persenn pliras gadas, cura ch’el seigi vegnius clamaus per metter en bara enzatgi. «Denter il mument ch’jeu mettel en bara entochen al transport el crematori stattan fetg savens mo entginas uras. Nossa glieud indigena ha oz buca la caschun da dar adia alla defuncta ni al defunct.» Ed aunc pli critic seigi sch’ei detti in mortori d’in hosp da vacanzas e la famiglia seigi ella Bassa ni schizun egl exteriur, di Rafael Monn. «Per garantir ina pusseivladad da prender cumiau sun jeu sco survetsch da bara leds da saver porscher egl avegnir in liug da cumiau a Glion.»
Buca semplamein in local
En vesta al fatg che buca tuttas famiglias prendan cumiau pli en ina caplutta da morts ch’ei savens affiliada alla baselgia, ein Rafael Monn dil survetsch da bara da Mustér e David Naef, il possessur dil survetsch da baras Caprez a Cuera, vegni alla conclusiun da sereferir alla tradiziun veglia da drizzar en ina stanza sco stiva. «Pli baul havevan ins els vitgs ils morts a casa en stiva entochen il di da sepultura», di Melanie Hangartner dil survetsch da baras Caprez. «A quella tradiziun sereferin nus ussa cun endrizzar in local a Glion.» E cun in local da cussegliaziun alla Via Städtli 2 stetti il survetsch da cussegliaziun facultativ a disposiziun naven dad immediat per persunas che drovien informaziuns davart las pusseivladads da sepultura e las formalitads da bara, di Melanie Hangartner.
Modern e tuttina sco pli baul
«Ina stiva da morts sco previu a Glion, havein gia dapi biars onns a Cuera», di la substituta dil gestiunari da Caprez, survetsch da baras a Cuera. «En nossas localitads datti perfin parents dils trapassai che dorman sil canapè ella stiva da bara. Nus dein ultra da quei la pusseivladad da malegiar sil vischi ni da dar el vischi in present da cumiau alla defuncta ni al defunct.»
Flexibilitad ei necessaria
Tenor Rafael Monn pretenda la sepultura sco tala che suonda al cumiau ella stiva da morts ina gronda flexibilitad era pil survetsch da bara. «Jeu haiel era gia giu l’incumbensa da sutterrar in’urna siado ella muntogna, e quei senza preschientscha dils parents.» Oz detti ei differentas fuormas da sepultura e da quellas stoppi era il survetsch da bara tener quen. Era perquei seigi ei impurtont d’haver silmeins in liug quiet per prender cumiau e da saver sepreparar silla sepultura. Actualmein ein ils dus survetschs da bara aunc vidlunder d’encurir in liug per endrizzar ina stiva da morts a Glion.
Gust da leger dapli?