Novas sfidas finanzialas

Tge c’igl Parc natiral Bavregn (PNB) po prastar, samussa là, noua ca las ideias conzepidas restan betga me segl pulpier, mobagn vignan transfurmadas an schliaziùns novas ca genereschan valurisaziùn an egna regiùn ca furma activameing igl sieus antschies. Igl PNB â fatg revista a la sia 17avla radunànza da cumembers gest ad egn tal on: «C’igl e vagnieu transfurmo ideias na projects concrets ca la cunlavur cugls partenaris â radetg resultats vasevels. Da que angaschamaint resultescha egna plevalur par la regiùn a damussa, tge c’egn parc natiral e agl cass da prastar par quella», â cunstato Daniel Camenisch, igl parsura digl PNB. Par el e’gl evidaint: Igl PNB â sasvilupo venavànt ad egna regiùn da model pigl svilup pardirevel.

Igl efect par la Val Stussavgia

Igl amprem on da la cunvagnientscha programatica 2025 – 2028 e sto sut l’anzena da realisaziùn. Da cuminànza cugls nov vaschinadis purtaders; igls partenaris a dievers iniziànts angaschos ân pudieu vagnir terminos near cuntinuos projects impurtànts ad inizios novs.

Agl zenter eara adigna la madema fegnamira: da cuntinuar da svilupar la regiùn partutgànt l’ecologeia, l’economeia a la sozietad. «Igl PNB mantegna custevlas cuntradas culturalas a natiralas, el tschainta impuls par la valurisaziùn regiunala a promova la cuminànza agl sieus antschies», gi Daniel Camenisch. Cun quegl stgafescha el nez sen plirs livels.

Quànt concret ca que efect e damussa igl exaimpel da la Stussavgia, noua c’igl e vagnieu lantscho igl on passo egn Project pigl Svilup Regiunal (PSR) cun 18 projects parzials. Pigl PNB e quegl egn exaimpel vasevel, quànt concret c’igl svilup regiunal po davantar par la populaziùn cun investiziùns ca genereschan la valurisaziùn locala a lùnga vesta.

Projects da muntada

«Igl PSR Stussavgia damussa, co nus furmagn concretameing valurisaziùn regiunala», aschunta igl magnafatschenda digl PNB Simon Egger. «Qua vignan concretisadas perspectivas pigls abitànts d’egna valada c’en da cuz a lùnga vesta.» Dalùnga vean aviert igl project d’agroturissem «Alti Mühli», peia egn exaimpel vasevel da l’intervenziùn digl PNB. Agl anteriur mulegn vignan biageadas abitaziùns da vacànzas. Sper purschidas turisticas promova igl PSR Stussavgia ear projects inovativs an l’agricultura muntagnarda an conex cun la vendita da products regiunals.

Egn ulteriur project da muntada digl Parc natiral Bavregn â pudieu vagnir conclus igls 2025: La sanaziùn da la senda istorica sur igl Pass Tumegl (Tomül). Da cuminànza cugls vaschinadis da Stussavgia a Val San Peader a numerus donaturs a donaturas â pudieu vagnir revalito egna veia atractiva par viandànts a ziclists, a c’unescha natira, istorgia a turissem.

Sen bùna veia pratensiusa

Malgro la bilàntscha e positiva, sapreschainta la vesta agl avagnir betga sainza quitos. Las masiras da spargn da la Cunfederaziùn metan sut squetsch ear igl PNB. Par el mùnta quegl d’ampunder igls mieds finanzials ànc daple da maniera fegnamirada a d’examinar masiras adatadas par puder mantaner igl efect an favur da la regiùn.

Igl PNB vean a fruntar quels ravidamaints da maniera activa. «La fegnamira resta da luvrar an favur da la regiùn ear sut cundiziùns generalas midadas a da sirar las prestaziùns par la natira, la populaziùn a l’economeia regiunala», concluda Daniel Camenisch.

Inspiraziùn a vesta agl futur

Suainter las fatschendas statutaricas e’gl sto Philipp Gremper digl Museum da la Stussavgia c’â preschanto agls preschaints l’antscheata digl turissem da stad a d’unviern an Val Stussavgia, mussànd quànt stretgameing c’igl svilup da la regiùn e culieu cun la midada graztga agl turissem. Igl cuntegn digl nov program anual digl PNB ca stat sut l’anzena da la «Transfurmaziùn» e ieu bagn a pro cun la preschantaziùn da Philipp Gremper.

Igl PNB anvida durànt tut on a diversas ocurenzas an plirs lieus digl antschies ca den mussar ad evenimentar las midadas regiunalas.