Surses-Hollanda

«Perfign la construcziun digl Lai Barnagn vaia persequito» 

La persunga tgi è responsabla per manar l’ambassada svizra aint igls Paeis Bass, l’ambassadoura Corinne Cicéron Bühler, ò ena relaziun cun Surses. Ella era vaschigna da Cunter ed ossa da Surses.

parter

Igl cunsiglier naziunal grischun Martin Candinas ò visito Den Haag scu co-president dalla gruppa d’amiceztga parlamentara Svizra–Paeis Bass. El ò visito lò la residenza dall’ambassadoura svizra, è ia cun velo tigl center da democrazeia ProDemos ed ò vurdo en’exposiziun dad Alberto Giacometti aint igl museum Beelden a Zee. Aint igl discurs cun l’ambassadoura svizra Corinne Cicéron Bühler ò chella detg a Martin Candinas tgi ella vegia rieischs grischunas ed ena relaziun pi strètga cun Cunter e Surses. La FMR ò contacto l’ambassadoura per neir a saveir daple.

Admiro construcziun digl Lai Barnagn

L’ambassadoura Corinne Cicéron Bühler ò detg tgi ella vegia fitg bleras ed er belas regurdientschas da sia unfanza aint igl sies li da vaschigns a Cunter. Ella ò passanto scu unfant tot las vacanzas da stad ainten la Villa Bellavista a Cunter. Cun igls sies genitours, sia sora, la tatta ed er l’onda eran chegl adegna belas vacanzas. L’ambassadoura dei: «Chegl è propi sto en inscunter annual tgi niva stimo fitg dall’antiera famiglia.» Corinne Cicéron Bühler sa regorda gugent digls muments communabels tg’ella ò passanto aint igl iert dalla Villa Bellavista aint igl ravogl digls sies confamigliars. Ella dei: «Perfign la construcziun digl Lai Barnagn a Savognin vaia persequito ansemen cun mia sora, e chegl cun marveglias.» Ensatge la resta er an memorgia: maluns, capuns, turta da nouschs e l’istorgia digl Ursin dalla plompa.

Basat era Jakob Scarpatetti da Cunter

Er graztga a chellas regurdientschas ò ella gia la pussebladad da tgirar ena relaziun pi strètga cun igl sies li da naschientscha, malgro tg’ella è carscheida se aint igl cantun Vad. Anc oz tgira ella la relaziun cun Cunter e Surses. Cun l’atgna famiglia seia ella gio stada da stad ed er d’anviern a Cunter scu giast da vacanzas. La donna cun annada 1974 dei tgi igl sies basat era Jakob Scarpatetti, tgi era an possess dalla Villa Bellavista a Cunter. Sies frar Peter Anton Scarpatetti era possessour digl hotel Post a Cunter. Tona Arpagaus, er numno «Tona dalla posta», era igl cusregn da sia mamma Vera Scarpatetti Cicéron.

L’ambassadoura ò menziuno tgi Tona Arpagaus seia sto en om fitg ampernevel e tgi cun el e sia donna Pia Arpagaus ins vegia adegna gia ena relaziun amicabla scu vaschigns a Cunter. Tona Arpagaus vegia perfign antschet a mussar ad ella rumantsch, dei Corinne Cicéron Bühler.

Betg an mintga tera

En ambassadour svizzer u en’ambassadoura svizra magna la represchentaziun diplomatica uffiziala dalla Svizra (l’ambassada) ainten la tera hospitanta. El u ella represchainta igls interess dalla Svizra ed è igl represchentant persunal digl Cunsegl federal. Las sias incumbensas principalas èn da tgirar igl contact cun la regenza digl paeis hospitant. En ambassadour u en’ambassadoura realisescha la politica digl exteriour svizra e represchainta posiziuns svizras. El u ella observa la situaziun aint igl paeis hospitant, aint igls Paeis Bass per exaimpel las midadas frequaintas dalla regenza e lour consequenzas per la Svizra. L’infurmaziun succeda alloura regularmaintg tar igl Departamaint federal d’affars externs (EDA) a Berna.

Aint igls Paeis Bass è igl dossier economia fitg impurtant, perchegl tgi igls Paeis Bass èn la pi gronda investoura an Svizra. Ultra da chegl è la Svizra collieida directamaintg sur igl Ragn (dalla funtanga digl Ragn aint igl Grischun anfignen a Rotterdam, igl pi grond port dall’Europa) ed uscheia en’avagna da veta economica, sur la quala en terz digls imports digls Paeis Bass reivan an Svizra.

«Piz Amalia» e turtas da nouschs

En’ulterioura incumbensa è la promoziun d’exports e turissem. Graztga agl viadi da nozzas digl pêr roial hollandes da lez taimp a Son Murezza igl 2002 u agl «Piz Amalia» sper Scuol, tgi è nia numno an onour da la princessa ereditara nascheida igl 2003, porscha igl Grischun highlights turistics tgi èn colliias strètgamaintg cun igls Paeis Bass.

Ultra da chegl represchainta en ambassadour u en’ambassadoura la cultura svizra agl exteriour, numnadas pon neir per exaimpel preschentaziuns da teater, concerts u gruppas da solt dalla Svizra. Promuvia vign er la collaboraziun tranter universitads e perscrutaders.

Spezial tar l’ambassadoura Cicéron Bühler è tgi ella represchainta la Svizra betg angal anvers igls Paeis Bass, mabagn er anvers las organisaziuns internaziunalas sesentas lò, scu per exaimpel igl tribunal internaziunal u l’Organisaziun per igl scumond d’armas chemicas (OPCW). Impurtant è er igl sustign dalla cuminanza digls Svizzers agl exteriour: Prest 10 000 Svizras e Svizzers veivan aint igls Paeis Bass e vignan tgiros digl Center consular regiunal a Den Haag an fatgs da stadi civil.

E schi vign sarvia mintgatant ena turta da nouschs grischuna en la residenza dall’ambassada a Den Haag, schi è chegl prubabel betg ena casualitad.