Fiutscher 2026

«Emprenda ina professiun che ta fa plaschair!»

L’exposiziun da professiuns Fiutscher vegn organisada mintga dus onns da l’Uniun grischuna da mastergn. Dapi sis onns è Maurus Blumenthal directur da quella uniun. Ed el è cuntent ch’il Fiutscher ha pudì far quest onn midada en ina nova halla. Che ses agen job pudess esser periclità pervi da l’intelligenza artifiziala, quai na tema el betg.

parter

Durant tschintg dis ha l’exposiziun da professiuns Fiutscher avert quest’emna sias portas a Cuira – en la nova halla Areon en la Obere Au. Var 1700 uffants, surtut dal stgalim superiur, vegnan a visitar l’exposiziun. Ils dus dis da gronda fulla èn la gievgia ed il venderdi, cun var 930 e 600 scolaras e scolars cun lur magistraglia. Quels giuvenils pon s’infurmar ed experimentar en radund 185 differentas emprendissadis e 184 furmaziuns supplementaras. Da gentar datti adina per tuttas e tuts il medem: macaruns cun charn manizzada u sosa da tomata e salata. Era la novavla ediziun dal Fiutscher è damai in magnet che attira giuvenils da tut il Grischun – pervi da las professiuns e betg pervi dals macaruns.

Il directur a l’entrada

Tar ils differents stans en la halla Areon vegn martellà e mesirà, giugà vi da computers e zambregià cun lain. Durant il Fiutscher a Cuira vegn Maurus Blumenthal ad esser regularmain a l’entrada da la halla en la Obere Au. El beneventa las visitadras ed ils visitaders. Maurus Blumenthal è numnadamain directur da l’Uniun grischuna da mastergn che organisescha mintga dus onns questa exposiziun. El è pia il schef dal Fiutscher.

FMR: Tge era Voss siemi da professiun, cura che Vus eras uschè grond sco jau?

Maurus Blumenthal: Quants onns has ti, sche jau dastg dumandar?

12 onns.

Ma … jau crai cun 12 onns na saveva jau anc betg propi tge che jau pudess far.

Tge avais Vus lura insumma fatg per daventar schef dal Fiutscher?

Cun 16 onns na saveva jau betg propi tge far professiunalmain. Ma jau gieva atgnamain gugent a scola ed jau n’era betg in mal scolar. Perquai hai jau decis da far il gimnasi. Silsuenter hai jau fatg in studi ed hai lavurà pass a pass en differentas professiuns. Ma per daventar schef dal Fiutscher na datti betg in emprendissadi u in studi specific. Quai è sa dà simplamain uschia toc a toc.

Avais Vus tema che l’intelligenza artifiziala, la IA, pudess metter en privel Voss job.

En mes job n’hai jau betg tema da la IA. En mia lavur è la IA in instrument che dat sustegn. Igl è in agid per singuls pensums, uschia che jau vegn da spargnar temp. Jau sun pli spert e poss ma focussar sin autras chaussas. Jau lavur per exempel bler vi dal computer. Sche la IA prenda davent a mai in zichel da quella lavur vi dal computer, lura hai jau dapli temp per ma deditgar a discurs cun differentas persunas, per esser en contact cun noss commembers.

Blers jobs èn dentant periclitads en l’avegnir da la IA. Tge cussegliais Vus a mai d’emprender? Tge professiun fiss per mai segira?

Nus avain gì gist ier saira in’occurrenza cun scolastas e scolasts davart quella tematica, davart l’influenza da la IA sin las professiuns. Là ha in referent dad ina scola auta dà pled e fatg davart quella sfida. Il svilup en quel sectur è dentant uschè grond ch’i n’è betg pussaivel da dir tge professiuns ch’i dat anc en 10 – 15 onns. Sin intginas clamadas vegn la IA ad avair dapli influenza, sin autras damain. Grev da dir. Quai che jau poss però dir: Mintga professiun vegn a sa sviluppar vinavant. Uschia che ti sas atgnamain emprender tut las professiuns. Ellas vegnan simplamain a sa midar. L’impurtant para a mai il suandant: Emprenda ina professiun che ta fa plaschair e rimna tias emprimas experientschas. E lura è noss sistem svizzer da la furmaziun professiunala uschè bun che ti chattas senza dubi ina via per ta scolar vinavant.

Il Fiutscher ha gea fatg midada quest onn en la nova halla Areon en la Obere Au. Co plascha a Vus il nov lieu?

Questa nova halla è per nus in grond plus. En ed enturn la veglia Stadhalle n’avevan nus betg propi plazza. Qua avain nus in pau dapli spazi, ina bella entrada e bunas temperaturas. Ma nus duvrain tuttina anc sper la halla ina tenda, perquai che la halla Areon è memia pitschna per nossa exposiziun. Quai ch’è era flot, la halla ha access e portas da tuttas varts, uschia ch’igl è ì bler pli spert questa giada. Entaifer trais dis avain nus pudì stgargiar la rauba e fabritgar si tut ils stans da l’exposiziun.

Davosa dumonda: Sche jau vuless daventar in bel di milliunari, tge job cussegliassas Vus d’emprender?

Sch’ins mira tgi ch’è insumma daventà milliunari u perfin milliardari, lura èsi tenor mai segir ina giada impurtant da far insatge che fa simplamain plaschair! Lura èsi d’avantatg dad avair ina bun’idea da fatschenta, da fundar in’interpresa e magari era da ristgar inqual chaussa a l’entschatta. Tar tes milliun na vegns ti probabel betg uschè spert, ma tia fatschenta vala bainprest in milliun. E quai è lura tia facultad. 


sustegn redacziunal: David Truttmann/FMR