Lectura Rumantscha

parter

Tuttas e tuts discurran adina da «projects». Perfin il cuschinar gentar vegn definì ozendi sco «project». Perquai preschenta la Lectura Rumantscha oz differents projects, da quels tranter siemi e realitad.

Project 1: Il da sis en il lotto

Ta regordas ti anc dals tatgaders blaus cun la pitschna bandiera cotschna, ils tatgaders da la Porta Alpina? Quai era stà il grond siemi sursilvan: Colliar il Tujetsch tras in grond ascensur e tunnel cun il rest dal mund. Ma la Porta Alpina è restada in siemi. Ed er il grond plazzal da construcziun da la NEAT a Sedrun è entant rumì e svanì. Avant diesch onns èn las lavurs en Tujetsch vegnidas terminadas. Pancrazi Berther, il president da quella giada, di – malgrà la trumpada pervi da la Porta Alpina: «La NEAT ei stada in da sis el lotto per Tujetsch.»

Project 2: Ils proxims pass suenter la skizza

Na, sin la fotografia qua sutvart na vesas ti betg in dissegn d’uffants, mabain ina skizza dal grond architect Peter Zumthor. Sin basa da quella skizza vuless la Tessanda Val Müstair realisar a Valchava per var 10 milliuns francs ina nova manufactura: lavuratoris, butia e bistro. Ma il project dal star-architect sto pir anc crescher or da la terra. Perquai dovri lubientschas e raps. La FMR dat ina survista vi da tge che la manadra da la Tessanda Maya Repele lavura per il mument e pertge ch’ella di: «Nus eschan da buna fai.»

Project 3: In grond project per ils pitschens

L’entira Svizra discurra da canortas e co finanziar quellas. Ma surtut en las regiuns periferias n’èsi gnanc uschè simpel da realisar talas canortas. L’exempel da la Canorta Gliendeta ad Andeer mussa ussa però ch’i po funcziunar detg bain en in rom pli pitschen e cun «mo» 14 plazzas. La bilantscha da l’emprim onn è positiva.

Ed insumma, sche ti vulessas fugir questa stad da tes gronds projects, lura va sco noss collega Augustin Beeli en la Länta. Là ha el scuvert … in project d’art!

Il meglier project è anc adina la Lectura Rumantscha!